{"id":13770,"date":"2022-06-17T11:21:03","date_gmt":"2022-06-17T09:21:03","guid":{"rendered":"https:\/\/bloganki.pl\/?p=13770"},"modified":"2023-09-03T18:38:01","modified_gmt":"2023-09-03T16:38:01","slug":"zulawy-wislane-w-krainie-mennonitow-i-domow-w-krate-ciekawe-miejsca-atrakcje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/2022\/06\/17\/zulawy-wislane-w-krainie-mennonitow-i-domow-w-krate-ciekawe-miejsca-atrakcje\/","title":{"rendered":"\u017bu\u0142awy Wi\u015blane – w krainie Mennonit\u00f3w i dom\u00f3w w krat\u0119. Ciekawe miejsca, atrakcje."},"content":{"rendered":"
Podmok\u0142e tereny \u017bu\u0142aw i Doliny Dolnej Wis\u0142y obfituj\u0105 w pami\u0105tki po dawnej kulturze i osadnictwie mennonickim. Mennonici zwani tak\u017ce \u201eol\u0119drami\u201d to nazwa skrajnego w swoich pogl\u0105dach od\u0142amu religijnego holenderskich anabaptyst\u00f3w, kt\u00f3rzy znale\u017ali na tych podmok\u0142ych terenach swoj\u0105 drug\u0105 ojczyzn\u0119, uciekaj\u0105c przed prze\u015bladowaniami z terenu dzisiejszych kraj\u00f3w Beneluksu.<\/p>\n
W uwagi na swoje umiej\u0119tno\u015bci w osuszaniu bagien byli \u017cyczliwie witani przez polskich w\u0142adc\u00f3w na terenie \u017bu\u0142aw i doliny Wis\u0142y. Mimo, \u017ce nigdy nie byli liczni, swoj\u0105 wytrwa\u0142a prac\u0105 \u00a0przyczynili si\u0119 znacznie do dzisiejszego wygl\u0105du tych teren\u00f3w.<\/p>\n
Prze\u015bladowani przez w\u0142adze pruskie w XIX wieku ponownie opu\u015bcili te ziemie, a ich histori\u0119 definitywnie zako\u0144czy\u0142y wysiedlania po II wojnie \u015bwiatowej.<\/p>\n
Pami\u0105tk\u0105 ich oryginalnej, surowej religii s\u0105 pojedyncze zbory oraz cmentarze na kt\u00f3rych zachowa\u0142y si\u0119 bogato rze\u017abione nagrobki. Najpi\u0119kniejsze zobaczy\u0107 mo\u017cna w Stogach<\/strong> (najwi\u0119kszy cmentarz na \u017bu\u0142awach), Szale\u0144cu<\/strong> oraz w Barcicach<\/strong>.<\/p>\n
Cmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/span><\/h2>\nCmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/figcaption><\/figure>\nCmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/figcaption><\/figure>\nCmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/figcaption><\/figure>\n
Za\u0142o\u017cony w XVIII wieku cmentarz w Stogach jest jednym z najlepiej zachowanych cmentarzy menonickich na \u017bu\u0142awach. Jest te\u017c najwi\u0119kszy w Polsce i liczy ponad 100 nagrobk\u00f3w. Najstarsze z nich pochodz\u0105 z pocz\u0105tku XIX wieku.<\/p>\n
Mo\u017cna tu zobaczy\u0107 charakterystyczne dla kultury mennonickiej stele<\/strong> czy pionowe pomniki nagrobne, na kt\u00f3rych umieszczono bogat\u0105 symbolik\u0119, g\u0142\u00f3wnie o znaczeniu chrze\u015bcija\u0144skim lub elementy ro\u015blinne. Na rewersie steli zamieszczone by\u0142y inskrypcje ku czci zmar\u0142ego i wersety z Biblii, a na p\u0142ycie informacje o pe\u0142nionych przez niego funkcjach za \u017cycia, miejscu zamieszkania czy liczebno\u015bci rodziny.<\/p>\nCmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/figcaption><\/figure>\nCmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/figcaption><\/figure>\nCmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/figcaption><\/figure>\n
Za\u0142o\u017cony w ko\u0144cu XVIII wieku w Szale\u0144cu cmentarz jest niewielki, ale zachowa\u0142o si\u0119 tu 26 obramowa\u0144 grob\u00f3w oraz 13 okaza\u0142ych pionowych stel. Najstarszy z nagrobk\u00f3w pochodzi z 1806 roku.<\/p>\n
W Barcicach za\u015b znajduj\u0105 si\u0119 dwa cmentarze. Pierwszy le\u017cy we wsi , zachowa\u0142o tu si\u0119 11 stel i 2 drewniane inskrypcje. Na cmentarzu po\u0142o\u017conym w pobliskim lesie znajduje si\u0119 kilkadziesi\u0105t poch\u00f3wk\u00f3w z XIX wieku i po\u0142owy XX wieku i 9 stel z mennonick\u0105 ornamentyk\u0105.<\/p>\n
Cmentarz menonicki w Stogach to najwi\u0119kszy, pi\u0119knie zadrzewiony cmentarz menonicki na \u017bu\u0142awach, powsta\u0142 oko\u0142o XVIII wieku. Drzewa dziel\u0105 jego teren na sze\u015b\u0107 kwater. Najstarsze poch\u00f3wki pochodz\u0105 z pierwszej po\u0142owy XIX wieku, za\u015b ostatnie pochodz\u0105 z lat 1938-1939. Zachowa\u0142o si\u0119 260 obramowa\u0144 grob\u00f3w ze sztucznego kamienia (mogi\u0142y pojedyncze, podw\u00f3jne, dzieci\u0119ce). Najbardziej typow\u0105 form\u0105 nagrobka (zachowa\u0142o si\u0119 90 tablic inskrypcyjnych) jest stela. Zachowa\u0142 si\u0119 jeden nagrobek typu cippus<\/strong> , 5 podstaw krzy\u017cy nagrobnych i 5 wsp\u00f3\u0142czesnych nagrobk\u00f3w granitowych.<\/p>\nCmentarz mennonicki w Stogach Malborskich.<\/figcaption><\/figure>\n
Marynowy – domy w krat\u0119.<\/span><\/h2>\n
W Marynowach znajduj\u0105 si\u0119 trzy domy z zachowanymi podcieniami, z czego jeden wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 szczeg\u00f3lnie. Jest to dom wybudowany przez Petera Loewena<\/strong> w 1803 roku. Na drzwiach widoczna jest bogata ornamentyka, w \u015brodku piec kaflowy i ogromny komin. Ponadto na drzwiach oddzielaj\u0105cych dwie po\u0142owy domu mo\u017cna zobaczy\u0107 pi\u0119kne zdobienia.<\/p>\nDom podcieniowy – Marynowy.<\/figcaption><\/figure>\n
Typowy dom \u017cu\u0142awski ma charakterystyczny uk\u0142ad wn\u0119trza. G\u0142\u00f3wnym pomieszczeniem tego domu jest naro\u017cna wielka izba zbli\u017cona do kwadratu. Przylega\u0142a do czarnej kuchni i ogrzewana by\u0142a nie tylko piecem ale ca\u0142\u0105 murowan\u0105 \u015bcian\u0105 kuchni. Do izby g\u0142\u00f3wnej prowadzi wej\u015bcie z sieni reprezentacyjnej i drugiego pokoju. Tu skupia\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wne \u017cycie rodzinne, by\u0142a tu jadalnia. W wewn\u0119trznym k\u0105cie sta\u0142 efektowny piec kaflowy, a tak\u017ce szafa, kredens wpuszczone w \u015bcian\u0119. Czarna kuchnia gdzie dawniej gotowano na otwartym palenisku to kwadratowe murowane pomieszczenie w \u015brodku domu nad kt\u00f3rym wznosi\u0142 si\u0119 otwarty g\u00f3r\u0105 komin. Komin z regu\u0142y murowany by\u0142 z ceg\u0142y. Po wprowadzeniu kuchni p\u0142ytowych, komin zamkni\u0119to murowanym sklepieniem, w jego g\u00f3rnej cz\u0119\u015bci umieszczono w\u0119dzarni\u0119. Komin ma kszta\u0142t wyd\u0142u\u017conego ostros\u0142upa o nier\u00f3wnomiernym nachyleniu \u015bcian. Nazywany jest kominem \u201ebab\u0105\u201d<\/strong>\u00a0 kub kominem \u201ebutelkowym\u201d,<\/strong> wylot komina jest okr\u0105g\u0142y \u2013 podobno jedyny taki w Europie. <\/span>Pierwotnie do czarnej kuchni wchodzono od sienie gospodarczej. W \u015bcianie od sieni reprezentacyjnej znajdowa\u0142y si\u0119 dwa okna, kt\u00f3re nie tylko do\u015bwietla\u0142y wn\u0119trze ale pozwala\u0142y gospodyni obserwowa\u0107 co si\u0119 dzieje przed domem, kto wchodzi g\u0142\u00f3wnym wej\u015bciem.<\/p>\n
Do czarnej kuchni od strony podw\u00f3rza przylega\u0142o oddzielne o\u015bwietlone pomieszczenie\u00a0 szeroko\u015bci czarnej kuchni. By\u0142a to tzw. bia\u0142a lub jasna kuchnia gdzie przyrz\u0105dzano potrawy nie wymagaj\u0105ce bie\u017c\u0105cego gotowania. P\u00f3\u017aniej przeniesiono palenisko kuchni p\u0142ytowej\/<\/p>\n
Kolejnym elementem kszta\u0142tuj\u0105cym wn\u0119trze parteru jest sie\u0144. Przed g\u0142\u00f3wnym wej\u015bciem sie\u0144 mia\u0142a charakter reprezentacyjny. By\u0142a prostok\u0105tna o d\u0142u\u017cszym boku przy \u015bcianie domu. W \u015bcianie pomi\u0119dzy sieni\u0105 a czarn\u0105 kuchni\u0105 znajduje si\u0119 okno, w efektownej oprawie. Z sieni prowadz\u0105 drzwi do wielkiej izby, oraz po przeciwnej stronie do pokoju letniego (s\u0142u\u017cb\u00f3wki).<\/p>\nDom podcieniowy – Marynowy.<\/figcaption><\/figure>\n
Domy podcieniowe s\u0105 charakterystycznym elementem krajobrazu \u017bu\u0142aw Wi\u015blanych. \u015awiadcz\u0105 o gospodarno\u015bci i zamo\u017cno\u015bci dawnych mieszka\u0144c\u00f3w tego rejonu, wywodz\u0105cych si\u0119 przewa\u017cnie z osiad\u0142ych tutaj w WXI wieku osadnik\u00f3w holenderskich. Jednak\u017ce architektura \u017cu\u0142awskich dom\u00f3w nie ma nic wsp\u00f3lnego z architektur\u0105 niderlandzk\u0105 czy niemieck\u0105. \u017bu\u0142awskie domy podcieniowe to projekt i wytw\u00f3r typowo s\u0142owia\u0144ski, rodzimy. Te wyj\u0105tkowo pi\u0119kne budowle zwracaj\u0105 uwag\u0119 swoj\u0105 okaza\u0142\u0105 o oryginaln\u0105 form\u0105 bry\u0142y, dekoracyjnym po\u0142\u0105czeniem r\u00f3\u017cnych materia\u0142\u00f3w i konstrukcjo (drewna i ceg\u0142y) oraz pi\u0119knym snycerskim detalem o wysokim poziomie wykonania i pochodzenia lokalnego.<\/span><\/p>\n
<\/p>\nKo\u015bci\u00f3\u0142 p.w. \u015bw. Anny – Marynowy.<\/figcaption><\/figure>\n
Wie\u015b Marynowy za\u0142o\u017cona zosta\u0142a w I po\u0142owie XIV wieku przez Wernera von Orselna, Wielkiego Mistrza Zakonu Krzy\u017cackiego. Na szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 zas\u0142uguj\u0105 ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymsko-katolicki pw. \u015bw. Anny z 1321 roku. Jest to ko\u015bci\u00f3\u0142 gotycki, jednonawowy, murowany z drewnian\u0105 wierz\u0105 przebudowan\u0105 na prze\u0142omie XIX i XX wieku. Ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 rozbudowany w XVII wieku. O\u0142tarz g\u0142\u00f3wny przeniesiony zosta\u0142 z Ostaszewa ze zniszczonego ko\u015bcio\u0142a katolickiego \u2013 wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 interesuj\u0105c\u0105 ikonografi\u0105. W polu g\u0142\u00f3wnym obraz \u015bwi\u0119tej Anny Samotrze\u0107 z Maryj\u0105 i Dzieci\u0105tkiem. Wok\u00f3\u0142 ko\u015bcio\u0142a znajduje si\u0119 cmentarz, na kt\u00f3rym opr\u00f3cz wsp\u00f3\u0142czesnych nagrobk\u00f3w zobaczy\u0107 mo\u017cna kilka menonickich pomnik\u00f3w, osi\u0105gaj\u0105cych wysoko\u015b\u0107 do 2,5 metra, pokrytych interesuj\u0105c\u0105 symbolik\u0105.<\/p>\nKo\u015bci\u00f3\u0142 p.w. \u015bw. Anny – Marynowy.<\/figcaption><\/figure>\nKo\u015bci\u00f3\u0142 p.w. \u015bw. Anny – Marynowy.<\/figcaption><\/figure>\n
\u017belichowo – „Ma\u0142y Holender” i cerkiew \u015bw. Miko\u0142aja.<\/span><\/h2>\n„Ma\u0142y Holender” – \u017belichowo.<\/figcaption><\/figure>\n
Ten wyj\u0105tkowy dom 300 lat temu wybudowa\u0142a w Jelonkach niedaleko Pas\u0142\u0119ka, rodzina Fuge. Byli rolnikami a na pocz\u0105tku XX w. posiadali jeszcze firm\u0119 transportow\u0105. W 1843 roku dom przeszed\u0142 gruntowny remont i dobudowano mu podcie\u0144.<\/p>\n
Domy podcieniowe by\u0142y w\u00f3wczas oznak\u0105 statusu gospodarza. Pierwotnie podcienie by\u0142y spichlerzami, pod kt\u00f3re \u0142atwo by\u0142o podjecha\u0107 wozem i przez klap\u0119 w suficie \u0142adowa\u0107 worki ze zbo\u017cem. W XIX w podcie\u0144 sta\u0142 si\u0119 modny a gospodarze rywalizowali w ilo\u015bci zdobie\u0144 i kolumn. Powsta\u0142a nawet opowiastka, \u017ce liczba kolumn okre\u015bla\u0142a ilo\u015b\u0107 ziemi gospodarza a przelicznik by\u0142 taki \u2013 1 kolumna to 1 \u0142an, kt\u00f3ry w czasach pruskich oznacza\u0142 17 ha. Zatem gospodarz, kt\u00f3rego dom podparty by\u0142 na 5 filarach posiada\u0142 oko\u0142o 80 hektar\u00f3w. W przypadku „Ma\u0142ego Holendra” to si\u0119 zgadza\u0142o, ale nie by\u0142a to obligatoryjna zasada.<\/p>\n
Po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej dom zasiedlili osadnicy z Kres\u00f3w Wschodnich.<\/strong>\u00a0Dom przechodzi\u0142 wiele remont\u00f3w, przebud\u00f3w, nosi \u015blady po\u017caru w okolicach czarnej kuchni. Zachowa\u0142y si\u0119 te\u017c miejsca z oryginalnym kolorem \u015bcian zanim zacz\u0119to nakleja\u0107 tapety, kt\u00f3rych naliczyli\u015bmy tu ponad 20 warstw. Dom \u017cy\u0142 i starza\u0142 si\u0119 ulegaj\u0105c r\u00f3\u017cnym stylom, potrzebom czy gustom gospodarzy.<\/p>\n„Ma\u0142y Holender” – \u017belichowo.<\/figcaption><\/figure>\nCerkiew pw. \u015bw. Miko\u0142aja w Cyganku \u017belichowie.<\/figcaption><\/figure>\n
Po\u0142o\u017cona w pobli\u017cu rzeki Tugi cerkiew pw. \u015bw. Miko\u0142aja<\/strong> w Cyganku \/ \u017belichowie to jedna z najstarszych \u015bwi\u0105ty\u0144 na terenie powiatu nowodworskiego. Jej pocz\u0105tki si\u0119gaj\u0105 po\u0142owy XIV wieku. Pierwsze informacje o ko\u015bciele pochodz\u0105 z dokumentu lokacyjnego wystawionego dla Tujska w 1349 roku co mo\u017ce sugerowa\u0107, \u017ce \u015bwi\u0105tynia istnia\u0142a w tym miejscu przed lokacj\u0105 samej wsi, do kt\u00f3rej dosz\u0142o w 1352 roku. Dokument nie tylko potwierdza\u0142 posadowienie \u00f3wczesnego Thuienhein (st\u0105d p\u00f3\u017aniej nazwa niemiecka Tiegenhagen) na prawie che\u0142mi\u0144skim, ale informowa\u0142 o ko\u015bciele i uposa\u017ceniu proboszcza, kt\u00f3ry otrzyma\u0142 4 w\u0142\u00f3ki ziemi (ok. 72 ha). Budowa \u015bwi\u0105tyni rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 najprawdopodobniej wraz z lokacj\u0105 wsi. Ko\u015bci\u00f3\u0142 wzniesiono w stylu gotyckim. Od pocz\u0105tku swego istnienia nosi\u0142 nazw\u0119 \u015bw. Miko\u0142aja – patrona rybak\u00f3w, flisak\u00f3w, \u017ceglarzy oraz rolnik\u00f3w. W okresie reformacji ko\u015bci\u00f3\u0142 na kr\u00f3tko znalaz\u0142 si\u0119 w r\u0119kach protestant\u00f3w. Parafia w Cyganku w okresie wczesnonowo\u017cytnym by\u0142a jedn\u0105 z najwi\u0119kszych parafii katolickich na \u017bu\u0142awach. Swym zasi\u0119giem terytorialnym obejmowa\u0142a 12 \u017cu\u0142awskich wsi.<\/p>\n
Po pierwszym rozbiorze parafia, podobnie jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 \u017bu\u0142aw Wi\u015blanych znalaz\u0142a si\u0119 w granicach pa\u0144stwa pruskiego. Powoli zacz\u0119\u0142a r\u00f3wnie\u017c spada\u0107 jej znaczenie. Wp\u0142yw na to mog\u0142o mie\u0107 wybudowanie w po\u0142owie XIX wieku ko\u015bcio\u0142a rzymskokatolickiego w Nowym Dworze Gda\u0144skim. Tragiczny w skutkach dla ko\u015bcio\u0142a okaza\u0142 si\u0119 rok 1945. Kiedy to zniszczeniu uleg\u0142a nie tylko ko\u015bcielna wie\u017ca, ale r\u00f3wnie\u017c cze\u015b\u0107 obiekt\u00f3w nale\u017c\u0105cych do parafii.<\/p>\n
Wraz z ko\u0144cem II wojny \u015bwiatowej i opuszczeniem \u017bu\u0142aw przez dawnych, niemieckich mieszka\u0144c\u00f3w ko\u015bci\u00f3\u0142 przez kilka lat by\u0142 opuszczony. Sytuacja uleg\u0142a zmianie z latach 50-tych XX wieku. Wiosn\u0105 1952 roku do Cyganka przyby\u0142 ksi\u0105dz Mitrat Bazyli Henryk, kt\u00f3ry zacz\u0105\u0142 odprawia\u0107 w \u015bwi\u0105tyni nabo\u017ce\u0144stwa w obrz\u0105dku grekokatolickim dla przesiedlonej w ramach „akcji Wis\u0142a” spo\u0142eczno\u015bci ukrai\u0144skiej. W kolejnych latach ko\u015bci\u00f3\u0142 w Cyganku sta\u0142 si\u0119 jednym z g\u0142\u00f3wnych miejsc \u017cycia religijnego, kulturalnego oraz podtrzymania w\u0142asnej to\u017csamo\u015bci dla zamieszkuj\u0105cej \u017bu\u0142awy Wi\u015blane mniejszo\u015bci ukrai\u0144skiej,<\/p>\nCerkiew pw. \u015bw. Miko\u0142aja w Cyganku \u017belichowie.<\/figcaption><\/figure>\n
Malbork gr\u00f3d Maryi – zamek, kt\u00f3ry nigdy nie zosta\u0142 zdobyty.<\/span><\/h2>\nZamek w Malborku.<\/figcaption><\/figure>\nZamek w Malborku.<\/figcaption><\/figure>\n
Gotycki zamek w Malborku jest jedn\u0105 z najpot\u0119\u017cniejszych twierdz \u015bredniowiecznych: jego d\u0142ugo\u015b\u0107 \u0142\u0105cznie z przedzamczem wynosi blisko 700 m. Budowany etapami od 1820 roku do po\u0142owy XV wieku, okaza\u0142 si\u0119 warowni\u0105 nie do zdobycia, cho\u0107 nie z kamienia go wzniesiono: m\u00f3wiono o nim, \u017ce „z b\u0142ota powsta\u0142” – czyli z cegie\u0142.<\/p>\nZamek w Malborku.<\/figcaption><\/figure>\nZamek w Malborku.<\/figcaption><\/figure>\nZamek w Malborku.<\/figcaption><\/figure>\n
Wzniesiony z 16 milion\u00f3w cegie\u0142 i 2 milion\u00f3w dach\u00f3wek w czasach swojej pot\u0119gi zajmowa\u0142 30 ha powierzchni. Zamieszkiwa\u0142o go od 30 do 50 braci oraz 200 os\u00f3b obs\u0142ugi. Krzy\u017cacy bardzo ch\u0119tnie przyjmowali go\u015bci, nie stronili od rozrywek. Historycy wspominaj\u0105, \u017ce Krzy\u017cacy uwielbiali sp\u0119dza\u0107 czas w towarzystwie kuglarzy i tancerek. Przepuszcza si\u0119 nawet, \u017ce na terenie zamku funkcjonowa\u0142y dwa domy publiczne.<\/p>\nZamek w Malborku.<\/figcaption><\/figure>\nZamek w Malborku.<\/figcaption><\/figure>\n
Jantar – przysta\u0144 morska dla rybak\u00f3w.<\/span><\/h2>\nJantar.<\/figcaption><\/figure>\n
Jantar to male\u0144ka wioska lez\u0105ca na pograniczu Mierzei Wi\u015blanej i \u017bu\u0142aw Wi\u015blanych. By\u0142am tu pierwszy raz na\u015bcie lat temu i mam wra\u017cenie, \u017ce czas si\u0119 tu zatrzyma\u0142, zatrzyma\u0142 na korzy\u015b\u0107.<\/p>\nJantar.<\/figcaption><\/figure>\n
Lubisz to co robi\u0119?\u00a0 B\u0119dzie mi niezmiernie mi\u0142o je\u015bli wypijemy razem kaw\u0119.<\/p>\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01327.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01345.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01367.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01371.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01391.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01405.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01409.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01323.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01321.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01305.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01290.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01294.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01615.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01624.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01622.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01618.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01448.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01501.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01527.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01565.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01573.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01599.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01606.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01628.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/DSC01645.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/GIF-1-300x84.gif\")
<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"