{"id":15066,"date":"2023-01-19T20:20:05","date_gmt":"2023-01-19T19:20:05","guid":{"rendered":"https:\/\/bloganki.pl\/?p=15066"},"modified":"2023-09-03T18:14:42","modified_gmt":"2023-09-03T16:14:42","slug":"przez-bagna-i-piachy-puszczanskie-wandzia-wraca-do-zycia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/2023\/01\/19\/przez-bagna-i-piachy-puszczanskie-wandzia-wraca-do-zycia\/","title":{"rendered":"Przez bagna i piachy puszcza\u0144skie. Wandzia wraca do \u017cycia."},"content":{"rendered":"

„O Wandzi Kurowskiej s\u0142ysza\u0142em ju\u017c kiedy\u015b przelotnie w Warszawie. \u017be gdzie\u015b z kampinowskiego, bodaj, \u017ce w 1946 r. przywieziono do Warszawy 9-letni\u0105 w\u00f3wczas dziewczynk\u0119 z ranami t\u0142uczonymi na ca\u0142ym ciele. Zadane by\u0142y przez opiekun\u00f3w, kt\u00f3rzy w ten spos\u00f3b wy\u0142adowywali na sierocie swoje z\u0142e humory. Dziecko skierowano do \u201ewioski szwajcarskiej\u201c i sprawa przycich\u0142a.<\/p>\n

Nie powraca\u0142bym do niej, gdybym, dziwnym zbiegiem okoliczno\u015bci nie spotka\u0142 tej dziewczynki i to w r\u0119kach \u201etych samych \u201eopiekun\u00f3w\u201c, kt\u00f3rym w roku 1947 dziecko zwr\u00f3cono. Kto pope\u0142ni\u0142 to kary godne niedopatrzenie \u2014 nie b\u0119dziemy dociekali. Dziewczynka jest ju\u017c bowiem uratowana, W\u0142a\u015bnie siedzi w Redakcji i za godzin\u0119 zostanie odwieziona do Domu Dziecka Warszawskiego WKOS-u w Konstancinie. I nigdy ju\u017c wi\u0119cej nie b\u0119dzie bita.<\/p>\n

A dotar\u0142em do niej drog\u0105 skomplikowan\u0105.<\/p>\n

\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n

Zacz\u0119\u0142o si\u0119 od tego, \u017ce w Sochaczewskim Inspektoracie Szkolnym, na skutek telefonogramu z Warszawy, okazano mi list\u0119 sierot, otrzymuj\u0105cych rz\u0105dowe zaopatrzenie \u2014 600 z\u0142 miesi\u0119cznie oraz dary w naturze. Interesowa\u0142a mnie tym razem wy\u0142\u0105cznie gmina Kampinos, w kt\u00f3rej Niemcy wymordowali ca\u0142\u0105 ludno\u015b\u0107 m\u0119sk\u0105 \u201eza pomoc okazywan\u0105 polskim bandytom\u201c, jak g\u0142osi\u0142o ka\u017cdorazowe obwieszczenie.<\/p>\n

W kartotekach Inspektoratu, na terenie gminy Kampinos,. by\u0142o pe\u0142nych sierot 45. W istocie jest ich wed\u0142ug moich parodniowych studi\u00f3w w terenie, oko\u0142o stu. P\u00f3\u0142sieroty stanowi\u0105 za\u015b grubo ponad 80 proc. wszystkich dzieci. M\u00f3wi\u0105c nawiasem, kartoteki Inspektoratu, cho\u0107 niekompletne (powiat jest du\u017cy i bardzo przez wojn\u0119 przetrzebiony), s\u0105 jednak, w odniesieniu do sierot ju\u017c zarejestrowanych, przejrzyste i \u015bcis\u0142e.<\/p>\n

Opieka nad nimi wygl\u0105da w ten spos\u00f3b, \u017ce spo\u015br\u00f3d nauczycieli sze\u015bciu szk\u00f3\u0142, jakie posiada gmina, wytypowano cztery osoby powierzaj\u0105c im kontrol\u0119 nad rodzinami zast\u0119pczymi.<\/p>\n

W Inspektoracie wi\u0119c porobi\u0142em odpisy czterech list, zawieraj\u0105cych nazwiska rodzic\u00f3w zast\u0119pczych, nazwy ich wsi oraz nazwiska dzieci podopiecznych. Potem jecha\u0142em do nauczyciela – opiekuna i wozi\u0142em i go po najstraszniejszych dziurach, od dziecka do dziecka, po drodze, wypytuj\u0105c o wszystkie szczeg\u00f3\u0142y.<\/p>\n

Nic dziwnego, \u017ce w ten spos\u00f3b : natrafi\u0142em i na Wandzi\u0119. Nawet zacz\u0105\u0142em moj\u0105 w\u0119dr\u00f3wk\u0119 od niej, bo \u201erodzice zast\u0119pczy\u201c dziecka mieszkaj\u0105 w samym Kampinosie. Rol\u0119 \u201ematki\u201c spe\u0142nia jej rodzona ciotka \u017cona rze\u017anika, m\u0142ynarza i zamo\u017cnego gospodarza w jednej osobie \u2014 p. M. \u2014 warszawianka. Rodzina zamo\u017cna, \u0107wier\u0107inteligencka, bo \u017cona sto\u0142eczna \u201epodci\u0105ga troch\u0119 gburowatego m\u0119\u017ca do swego w\u0142asnego poziomu\u201d.<\/p>\n

M. jest kobiet\u0105 pi\u0119kn\u0105 i ma niewiele ponad 25 lat. Ma r\u00f3wnie, pi\u0119kne dziecko, kt\u00f3re Wandzia w chwilach wolnych od zaj\u0119\u0107 nia\u0144czy a ta. otrzymuj\u0105c na zach\u0119t\u0119 razy grubym rzemieniem, najcz\u0119\u015bciej po g\u0142owie piersiach i brzuchu.<\/p>\n

\"\"
Rzeczpospolita i Dziennika Gospodarczy. Numer 291 (1500).<\/figcaption><\/figure>\n

Wuj przyje\u017cd\u017ca\u0142 z m\u0142yna rzadko. I wtedy bito ju\u017c na cztery r\u0119ce, przy czym razy rze\u017aniko-m\u0142ynarza by\u0142y \u2014 w co ch\u0119tnie wierz\u0119 \u2014 straszne.<\/p>\n

Wandzi\u0119 wskaza\u0142 nam kierownik miejscowej szko\u0142y \u2014 p. Mazur z okna samochodu. Bieg\u0142a ze sklepu, \u00a0tul\u0105c pod pach\u0105 bochenek chleba. Weszli\u015bmy z ni\u0105 jednocze\u015bnie. Kierownik przedstawia nas, po czym \u00a0z miejsca o\u015bwiadczam: ,,Z upowa\u017cnienia p. Inspektora zabieram dziecko do zak\u0142adu\u201c.<\/p>\n

Gospodyni, unikaj\u0105c naszego a wzroku, m\u00f3wi z wysi\u0142kiem: \u2014 Wandzia mi nie przeszkadza. Je\u017celi nie koniecznie trzeba, to mo\u017ce zosta\u0107. \u2014 Dzi\u0119kuj\u0119 \u2014 odpowiadam \u2014 w\u0142a\u015bnie, \u017ce koniecznie.<\/p>\n

Inspektor, cz\u0142owiek krewki, nie \u00a0wytrzyma\u0142:<\/p>\n

\u2014 Prosz\u0119 Pani \u2014 je\u017celi rodzeni katuj\u0105 dziecko, to si\u0119 je im odbiera. A c\u00f3\u017c dopiero obcym? Czy pani wie, \u017ce za takie rzeczy siedzi si\u0119 w wi\u0119zieniu?<\/p>\n

Spuszcza oczy i odpowiada cicho:<\/p>\n

\u2014 Wiem! \u2014<\/p>\n

Nazajutrz raniutko zg\u0142aszamy si\u0119 po dziecko. Zabieramy je, nie podaj\u0105c r\u0105k rodzinie, kt\u00f3ra tym razem wyleg\u0142a ju\u017c w komplecie. By\u0142 i wuj. raczej nieprzyjemny pan.<\/p>\n

\"\"
Zamo\u015b\u0107 – Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n

Dziewczynka m\u00f3wi\u0105c nawiasem, czaruj\u0105cy dzieciak, bierze czynny udzia\u0142 w naszej ca\u0142odziennej odyssei poprzez bajora i lasy kampinowszczyzny. Zwiedzamy z ni\u0105 Zamo\u015b\u0107 (nie miesza\u0107 z tym s\u0142ynnym), G\u00f3rki, D\u0105brow\u0119 (nie miesza\u0107 z G\u00f3rnicz\u0105) i Sowi\u0105 Wol\u0119. S\u0142owem najbardziej zakazane dziury, gdzie samoch\u00f3d zakopywa\u0142 si\u0119 w piasek powy\u017cej osi. Dr\u017ca\u0142o biedactwo w swej lekkiej sukience, tul\u0105c zawini\u0105tko ze zmian\u0105 bielizny i po\u017cegnalny dar cioci \u2014 kilo jab\u0142ek.<\/p>\n

Ta jest ju\u017c uratowana. W \u015blad za ni\u0105, w najbli\u017cszych dniach, sprowadzi si\u0119 z Kampinosa jeszcze kilkoro dzieci, r\u00f3wnie maltretowanych lub, jeszcze gorzej, bo deprawowanych przez otoczenie. Ale sam problem przebadany przez nas na terenie zaledwie jednej gminy nie zostanie przez to rozwi\u0105zany. Kontrola pa\u0144stwa i czynnik\u00f3w spo\u0142ecznych nad \u017cyciem dziecka w rodzinach zast\u0119pczych, oraz dziecka, ca\u0142kowicie pozbawionego opieki, nie wydaje si\u0119 by\u0107 wystarczaj\u0105ca, Szczeg\u00f3lnie tam, gdzie naj\u0142atwiej o nadu\u017cycie w\u0142adzy rodzicielskiej \u2014 na g\u0142\u0119bokiej, odci\u0119tej od \u015bwiata wsi”.<\/p>\n

BOHDAN G\u0118BARSKI<\/strong><\/p>\n

[\u0179r\u00f3d\u0142o: Rzeczpospolita i Dziennika Gospodarczy. Numer 291 (1500). Warszawa, pi\u0105tek 22 pa\u017adziernika 1948 roku.]<\/span><\/p>\n

\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n

Lubisz to co robi\u0119?\u00a0 B\u0119dzie mi niezmiernie mi\u0142o je\u015bli wypijemy razem kaw\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

„O Wandzi Kurowskiej s\u0142ysza\u0142em ju\u017c kiedy\u015b przelotnie w Warszawie. \u017be gdzie\u015b z kampinowskiego, bodaj, \u017ce w 1946 r. przywieziono do Warszawy 9-letni\u0105 w\u00f3wczas dziewczynk\u0119 z ranami t\u0142uczonymi na ca\u0142ym ciele. Zadane by\u0142y przez opiekun\u00f3w, kt\u00f3rzy w ten spos\u00f3b wy\u0142adowywali na sierocie swoje z\u0142e humory. Dziecko skierowano do \u201ewioski szwajcarskiej\u201c i sprawa przycich\u0142a. Nie powraca\u0142bym do niej, gdybym, dziwnym zbiegiem okoliczno\u015bci nie spotka\u0142 tej dziewczynki i to w r\u0119kach \u201etych samych \u201eopiekun\u00f3w\u201c, kt\u00f3rym w roku 1947 dziecko zwr\u00f3cono. Kto pope\u0142ni\u0142 to kary godne niedopatrzenie \u2014 nie b\u0119dziemy dociekali. Dziewczynka jest ju\u017c bowiem uratowana, W\u0142a\u015bnie siedzi w Redakcji i za godzin\u0119 zostanie odwieziona do Domu Dziecka Warszawskiego WKOS-u w Konstancinie. I nigdy ju\u017c wi\u0119cej nie b\u0119dzie bita. A dotar\u0142em do niej drog\u0105 skomplikowan\u0105. Zacz\u0119\u0142o si\u0119 od tego, \u017ce w Sochaczewskim Inspektoracie Szkolnym, na skutek telefonogramu z Warszawy, okazano mi list\u0119 sierot, otrzymuj\u0105cych rz\u0105dowe zaopatrzenie \u2014 600 z\u0142 miesi\u0119cznie oraz dary w naturze. Interesowa\u0142a mnie tym razem wy\u0142\u0105cznie gmina Kampinos, w kt\u00f3rej Niemcy wymordowali ca\u0142\u0105 ludno\u015b\u0107 m\u0119sk\u0105 \u201eza pomoc okazywan\u0105 polskim bandytom\u201c, jak g\u0142osi\u0142o ka\u017cdorazowe obwieszczenie. W kartotekach Inspektoratu, na terenie gminy Kampinos,. by\u0142o pe\u0142nych sierot 45. W istocie jest ich wed\u0142ug moich parodniowych studi\u00f3w w terenie, oko\u0142o stu. P\u00f3\u0142sieroty stanowi\u0105 za\u015b grubo ponad 80 proc. wszystkich dzieci. M\u00f3wi\u0105c nawiasem, kartoteki Inspektoratu, cho\u0107 niekompletne (powiat jest du\u017cy i bardzo przez wojn\u0119 przetrzebiony), s\u0105 jednak, w odniesieniu do sierot ju\u017c zarejestrowanych, przejrzyste i \u015bcis\u0142e. Opieka nad nimi wygl\u0105da w ten spos\u00f3b, \u017ce spo\u015br\u00f3d nauczycieli sze\u015bciu szk\u00f3\u0142, jakie posiada gmina, wytypowano cztery osoby powierzaj\u0105c im kontrol\u0119 nad rodzinami zast\u0119pczymi. W Inspektoracie wi\u0119c porobi\u0142em odpisy czterech list, zawieraj\u0105cych nazwiska rodzic\u00f3w zast\u0119pczych, nazwy ich wsi oraz nazwiska dzieci podopiecznych. Potem jecha\u0142em do nauczyciela – opiekuna i wozi\u0142em i go po najstraszniejszych dziurach, od dziecka do dziecka, po drodze, wypytuj\u0105c o wszystkie szczeg\u00f3\u0142y. Nic dziwnego, \u017ce w ten spos\u00f3b : natrafi\u0142em i na Wandzi\u0119. Nawet zacz\u0105\u0142em moj\u0105 w\u0119dr\u00f3wk\u0119 od niej, bo \u201erodzice zast\u0119pczy\u201c dziecka mieszkaj\u0105 w samym Kampinosie. Rol\u0119 \u201ematki\u201c spe\u0142nia jej rodzona ciotka \u017cona rze\u017anika, m\u0142ynarza i zamo\u017cnego gospodarza w jednej osobie \u2014 p. M. \u2014 warszawianka. Rodzina zamo\u017cna, \u0107wier\u0107inteligencka, bo \u017cona sto\u0142eczna \u201epodci\u0105ga troch\u0119 gburowatego m\u0119\u017ca do swego w\u0142asnego poziomu\u201d. M. jest kobiet\u0105 pi\u0119kn\u0105 i ma niewiele ponad 25 lat. Ma r\u00f3wnie, pi\u0119kne dziecko, kt\u00f3re Wandzia w chwilach wolnych od zaj\u0119\u0107 nia\u0144czy a ta. otrzymuj\u0105c na zach\u0119t\u0119 razy grubym rzemieniem, najcz\u0119\u015bciej po g\u0142owie piersiach i brzuchu. Wuj przyje\u017cd\u017ca\u0142 z m\u0142yna rzadko. I wtedy bito ju\u017c na cztery r\u0119ce, przy czym razy rze\u017aniko-m\u0142ynarza by\u0142y \u2014 w co ch\u0119tnie wierz\u0119 \u2014 straszne. Wandzi\u0119 wskaza\u0142 nam kierownik miejscowej szko\u0142y \u2014 p. Mazur z okna samochodu. Bieg\u0142a ze sklepu, \u00a0tul\u0105c pod pach\u0105 bochenek chleba. Weszli\u015bmy z ni\u0105 jednocze\u015bnie. Kierownik przedstawia nas, po czym \u00a0z miejsca o\u015bwiadczam: ,,Z upowa\u017cnienia p. Inspektora zabieram dziecko do zak\u0142adu\u201c. Gospodyni, unikaj\u0105c naszego a wzroku, m\u00f3wi z wysi\u0142kiem: \u2014 Wandzia mi nie przeszkadza. Je\u017celi nie koniecznie trzeba, to mo\u017ce zosta\u0107. \u2014 Dzi\u0119kuj\u0119 \u2014 odpowiadam \u2014 w\u0142a\u015bnie, \u017ce koniecznie. Inspektor, cz\u0142owiek krewki, nie \u00a0wytrzyma\u0142: \u2014 Prosz\u0119 Pani \u2014 je\u017celi rodzeni katuj\u0105 dziecko, to si\u0119 je im odbiera. A c\u00f3\u017c dopiero obcym? Czy pani wie, \u017ce za takie rzeczy siedzi si\u0119 w wi\u0119zieniu? Spuszcza oczy i odpowiada cicho: \u2014 Wiem! \u2014 Nazajutrz raniutko zg\u0142aszamy si\u0119 po dziecko. Zabieramy je, nie podaj\u0105c r\u0105k rodzinie, kt\u00f3ra tym razem wyleg\u0142a ju\u017c w komplecie. By\u0142 i wuj. raczej nieprzyjemny pan. Dziewczynka m\u00f3wi\u0105c nawiasem, czaruj\u0105cy dzieciak, bierze czynny udzia\u0142 w naszej ca\u0142odziennej odyssei poprzez bajora i lasy kampinowszczyzny. Zwiedzamy z ni\u0105 Zamo\u015b\u0107 (nie miesza\u0107 z tym s\u0142ynnym), G\u00f3rki, D\u0105brow\u0119 (nie miesza\u0107 z G\u00f3rnicz\u0105) i Sowi\u0105 Wol\u0119. S\u0142owem najbardziej zakazane dziury, gdzie samoch\u00f3d zakopywa\u0142 si\u0119 w piasek powy\u017cej osi. Dr\u017ca\u0142o biedactwo w swej lekkiej sukience, tul\u0105c zawini\u0105tko ze zmian\u0105 bielizny i po\u017cegnalny dar cioci \u2014 kilo jab\u0142ek. Ta jest ju\u017c uratowana. W \u015blad za ni\u0105, w najbli\u017cszych dniach, sprowadzi si\u0119 z Kampinosa jeszcze kilkoro dzieci, r\u00f3wnie maltretowanych lub, jeszcze gorzej, bo deprawowanych przez otoczenie. Ale sam problem przebadany przez nas na terenie zaledwie jednej gminy nie zostanie przez to rozwi\u0105zany. Kontrola pa\u0144stwa i czynnik\u00f3w spo\u0142ecznych nad \u017cyciem dziecka w rodzinach zast\u0119pczych, oraz dziecka, ca\u0142kowicie pozbawionego opieki, nie wydaje si\u0119 by\u0107 wystarczaj\u0105ca, Szczeg\u00f3lnie tam, gdzie naj\u0142atwiej o nadu\u017cycie w\u0142adzy rodzicielskiej \u2014 na g\u0142\u0119bokiej, odci\u0119tej od \u015bwiata wsi”. BOHDAN G\u0118BARSKI [\u0179r\u00f3d\u0142o: Rzeczpospolita i Dziennika Gospodarczy. Numer 291 (1500). Warszawa, pi\u0105tek 22 pa\u017adziernika 1948 roku.] Lubisz to co robi\u0119?\u00a0 B\u0119dzie mi niezmiernie mi\u0142o je\u015bli wypijemy razem kaw\u0119.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":15068,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[673,20,21],"tags":[299,24],"class_list":["post-15066","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-karty-historii","category-polska","category-puszcza-kampinoska","tag-kampinoski-park-narodowy","tag-puszcza-kampinoska"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t