{"id":15108,"date":"2023-01-25T20:13:36","date_gmt":"2023-01-25T19:13:36","guid":{"rendered":"https:\/\/bloganki.pl\/?p=15108"},"modified":"2023-09-03T18:09:18","modified_gmt":"2023-09-03T16:09:18","slug":"sos-kampinoskiej-nedzy-z-darami-szwajcarskimi-wsrod-powodzian","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/2023\/01\/25\/sos-kampinoskiej-nedzy-z-darami-szwajcarskimi-wsrod-powodzian\/","title":{"rendered":"SOS kampinoskiej n\u0119dzy. Z darami szwajcarskimi w\u015br\u00f3d powodzian."},"content":{"rendered":"

„Brukowana \u201ekocimi \u0142bami\u201c droga prowadzi do gminy Kampinos. Na t\u0119 drog\u0119 skr\u0119camy z szosy sochaczewskiej w Szymanowie i od razu zaczyna si\u0119 inny \u015bwiat. Dojrzewaj\u0105ce \u017cyto jest coraz lichsze, coraz rzadsze, jak w\u0142osy na g\u0142owie \u0142ysiej\u0105cego cz\u0142owieka. \u0141ysina \u2014 to s\u0142owo, kt\u00f3re najlepiej pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem okre\u015bla \u017cycie kilkunastu wsi zgrupowanych doko\u0142a Kampinosu.<\/p>\n

Wie\u015b o dw\u00f3ch budynkach.<\/span><\/h4>\n

Pierwsze ci\u0119gi dosta\u0142a ta ziemia w r. 1944, gdy podczas powstania Niemcy z w\u015bciek\u0142o\u015bci\u0105 przetrz\u0105sali kampinoskie lasy, chc\u0105c z nich wy\u0142owi\u0107 oddzia\u0142y partyzant\u00f3w. Sp\u0142on\u0119\u0142o wtedy doszcz\u0119tnie kilka wsi, wygin\u0119\u0142y setki ludzi, kt\u00f3rych\u00a0rozstrzeliwano masowo na drogach i w wiejskich cha\u0142upach. Druga kl\u0119ska spad\u0142a na t\u0105 ziemi\u0119 w marcu bie\u017c\u0105cego roku: pow\u00f3d\u017a zatopi\u0142a ca\u0142y dobytek nagromadzony w domach przez dwa i p\u00f3\u0142 roku powojennego biedowania. Woda zabra\u0142a pierzyny, \u0142achy, ko\u0142yski pozbierane z trudem przez zapobiegliwe kobiety, gdy nadludzkim wysi\u0142kiem chcia\u0142y przyodzia\u0107 swoje dzieci.<\/p>\n

W Sowiej Woli ocala\u0142y tylko dwa budynki. W jednym z nich mie\u015bci si\u0119 k\u0105tem u gospodarza szko\u0142a, w kt\u00f3rej uczy si\u0119 155 bladych rachitycznych i ci\u0105gle g\u0142odnych dzieci. Jedna nauczycielka uczy t\u0105 gromad\u0119 w jednej izbie o a\u017curowych \u015bcianach. Po wyj\u015bciu ze szko\u0142y dzieci wracaj\u0105 do swoich piwnic i lepianek. Dooko\u0142a stercz\u0105 tylko popalone kominy i resztki p\u0142ot\u00f3w.<\/p>\n

Malaria i \u017cmije.<\/span><\/h4>\n

Doro\u015bli i dzieci choruj\u0105 epidemicznie na malari\u0119. Wprawdzie fale powodziowe ju\u017c dawno ust\u0105pi\u0142y lecz pozosta\u0142o jeszcze w do\u0142kach du\u017co wody cuchn\u0105cej i gnij\u0105cej. Tam rodz\u0105 si\u0119 roje komar\u00f3w, rodzi si\u0119 malaria.<\/p>\n

W Sowiej Woli i innych wsiach kampinoskich epidemia malarii trwa. Nie ma pomocy lekarskiej i nie ma lekarstw. Ludzie choruj\u0105 przeci\u0119tnie po dwa miesi\u0105ce, a potem s\u0105 wycie\u0144czeni i straszliwie os\u0142abieni. Nauczycielka mia\u0142a troch\u0119 aspiryny kt\u00f3ra zosta\u0142a ju\u017c zjedzona, a o chininie \u2013 \u201etrudno marzy\u0107\u201d. Najbli\u017cszy lekarz by\u0142 do niedawna w Palmirach odleg\u0142ych o 9 km ale teraz ju\u017c go tam nie ma.<\/p>\n

W kampinoskich lasach pojawi\u0142y si\u0119 w tym roku po powodzi niespotykane dawniej w takiej ilo\u015bci \u017cmije. Niedawno zmar\u0142o dziecko uk\u0105szone przez \u017cmij\u0119. Nie uratowano dziecka bo nie by\u0142o w pobli\u017cu lekarza, ani \u015brodk\u00f3w lekarskich. Uk\u0105szenia przez \u017cmij\u0119 zdarzaj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto nie tylko w Sowiej Woli ale i w G\u00f3rkach, Wierszach, Brzoz\u00f3wce, Truskawce.<\/p>\n

\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n

Pomoc.<\/span><\/h4>\n

Na teren gminy kampinoskiej przyje\u017cd\u017caj\u0105 raz po raz przedstawiciele zagranicznych organizacji charytatywnych przywo\u017c\u0105c odzie\u017c i \u017cywno\u015b\u0107 dla powodzian. By\u0142a niedawno misja du\u0144ska, a przed dwoma tygodniami \u2013 p. Alfred Haesler, generalny sekretarz organizacji szwajcarskiej pomocy powojennej dla Polski. Obejrza\u0142 ludzi \u2013 widma \u017cyj\u0105cych w n\u0119dzy, a skutkiem jego wizyty by\u0142a przesy\u0142ka ponad tysi\u0105ca kilogram\u00f3w dar\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 przekaza\u0142 dla tej gminy za po\u015brednictwem Spo\u0142eczno-Obywatelskiej Ligii Kobiet.<\/p>\n

Szwajcarska organizacja zajmuje si\u0119 zbieraniem \u017cywno\u015bci i odzie\u017cy dla najbiedniejszych Polak\u00f3w. Przedstawicielk\u0105 tej organizacji w Polsce jest p. Margarita Grabik. Szwajcarka, kt\u00f3ra po wyj\u015bciu za m\u0105\u017c za Polaka mieszka od maja 1946 roku w Warszawie. Pani Grabik osobi\u015bcie zaj\u0119\u0142a si\u0119 obdzielaniem gminy kampinoskiej.<\/p>\n

99 wd\u00f3w.<\/span><\/h4>\n

Z najdalszych kra\u0144c\u00f3w gminy zbieg\u0142y si\u0119 kobiety, gdy im powiedziano, \u017ce maj\u0105 przyjecha\u0107 dary. Przed budynkiem szko\u0142y w Kampinosie stan\u0119\u0142o kilkaset kobiet w bia\u0142ych, czarnych i kolorowych chustkach na g\u0142owach. Wiele z nich z ma\u0142ymi dzie\u0107mi na r\u0119ku. M\u0142ode wdowy, albo zgrzybia\u0142e staruszki. Jednym Niemcy zamordowali m\u0119\u017c\u00f3w i ojc\u00f3w innym zamordowali syn\u00f3w \u2013 \u017cywicieli. We wsi Zamo\u015b\u0107 \u017cyje 99 wd\u00f3w, kt\u00f3rych m\u0119\u017cowie zgin\u0119li w 44 roku podczas masakry powstaniowej. Z czego \u017cyj\u0105 ? Jak B\u00f3g da! Teraz w lecie l\u017cej bo chodz\u0105 do lasu na jagody. Jagodami t\u0142umi si\u0119 g\u0142\u00f3d w swoim \u017co\u0142\u0105dku i w \u017co\u0142\u0105dkach dzieci. Gdy kt\u00f3ra ma troch\u0119 starsze dzieci, \u0142atwiej sobie radzi. Najtrudniej z drobiazgiem potrzebuj\u0105cym jeszcze du\u017co mleka. W jednohektarowej wdowiej biedzie mo\u017cna my\u015ble\u0107 o kartoflach i szczypcie soli, ale nie o krowie i mleku. Dlaczego nie wyje\u017cd\u017caj\u0105 na zach\u00f3d? Po prostu boj\u0105 si\u0119 wyruszy\u0107 w nieznane bez pomocy m\u0119skiej r\u0119ki.<\/p>\n

Obok stoj\u0105 kobiety, kt\u00f3re wygl\u0105daj\u0105, jak zgrzybia\u0142e staruszki. Pytam o ich wiek \u2013 maj\u0105 po pi\u0119\u0107dziesi\u0105t, pi\u0119\u0107dziesi\u0105t par\u0119 lat, \u017b\u00f3\u0142te twarze i wy\u017carte szkorbutem z\u0119by. Blade wyp\u0142akane oczy wlepiaj\u0105 w nas, dopytuj\u0105c si\u0119, czy dostan\u0105 co\u015b z zawarto\u015bci tych ci\u0119\u017ckich skrzy\u0144, kt\u00f3re w\u0142a\u015bnie kilku silnych ludzi przenosi z ci\u0119\u017car\u00f3wki do wn\u0119trza szko\u0142y. Widz\u0105c o\u0142\u00f3wek i notatnik my\u015bl\u0105, \u017ce zapisuj\u0105 je na jak\u0105\u015b list\u0119 uprawniaj\u0105c\u0105 do otrzymania zapomogi. Rzucaj\u0105 na wszelki wypadek swoje imiona i nazwiska. Czy s\u0105 na li\u015bcie sporz\u0105dzonej przez so\u0142tysa? Czy nie stanie im si\u0119 krzywda przy rozdziale, kt\u00f3ry nie mo\u017ce uwzgl\u0119dni\u0107 wszystkich?<\/p>\n

\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n

I co dalej ?<\/span><\/h3>\n

Szwajcarka rozumiej\u0105ca ju\u017c dobrze po polsku jest zak\u0142opotana. Chcia\u0142aby da\u0107 wszystkim jak najwi\u0119cej.<\/p>\n

O\u015blep\u0142a staruszka Marta Zwierzchowska ze Starej D\u0105browy, wsparta na bia\u0142ym kiju, z wyt\u0119\u017ceniem nas\u0142uchuje czy nauczyciel wymieni jej nazwisko. Inna staruszka z zapuchni\u0119tymi od g\u0142odu oczami chwyta mnie kurczowo ko\u015bcist\u0105 r\u0119k\u0105 \u2013 w nadziei pomocy.<\/p>\n

Powoli odp\u0142ywa fala obdarowanych. Nios\u0105c w r\u0119kach po kilka po kilka kawa\u0142k\u00f3w bielizny, ubrania, puszki z mlekiem skondensowanym, torebki kakao, myd\u0142o i proszek do prania, wracaj\u0105 piaszczystymi drogami do swojego \u017cycia wy\u0142ysia\u0142ego z rado\u015bci i dostatku. Drepcz\u0105 obok nich wychud\u0142e dzieci, zagl\u0105daj\u0105c z zaciekawieniem do matczynych w\u0119ze\u0142k\u00f3w, gdzie pstrz\u0105 si\u0119 kolorowe, szwajcarskie szmatki. Osierocone poorane zmarszczkami babinki id\u0105 z ty\u0142u podpieraj\u0105c swoj\u0105 staro\u015b\u0107 s\u0119katym kijem”.<\/p>\n

Z. KARCZEWSKA .MARKIEWICZ<\/strong><\/p>\n

[\u0179r\u00f3d\u0142o: Rzeczpospolita i Dziennik Gospodarczy Rok IV numer 176 Poniedzia\u0142ek 30 czerwca 1947].<\/span><\/p>\n

\"\"
Puszcza Kampinoska.<\/figcaption><\/figure>\n

Lubisz to co robi\u0119?\u00a0 B\u0119dzie mi niezmiernie mi\u0142o je\u015bli wypijemy razem kaw\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

„Brukowana \u201ekocimi \u0142bami\u201c droga prowadzi do gminy Kampinos. Na t\u0119 drog\u0119 skr\u0119camy z szosy sochaczewskiej w Szymanowie i od razu zaczyna si\u0119 inny \u015bwiat. Dojrzewaj\u0105ce \u017cyto jest coraz lichsze, coraz rzadsze, jak w\u0142osy na g\u0142owie \u0142ysiej\u0105cego cz\u0142owieka. \u0141ysina \u2014 to s\u0142owo, kt\u00f3re najlepiej pod ka\u017cdym wzgl\u0119dem okre\u015bla \u017cycie kilkunastu wsi zgrupowanych doko\u0142a Kampinosu. Wie\u015b o dw\u00f3ch budynkach. Pierwsze ci\u0119gi dosta\u0142a ta ziemia w r. 1944, gdy podczas powstania Niemcy z w\u015bciek\u0142o\u015bci\u0105 przetrz\u0105sali kampinoskie lasy, chc\u0105c z nich wy\u0142owi\u0107 oddzia\u0142y partyzant\u00f3w. Sp\u0142on\u0119\u0142o wtedy doszcz\u0119tnie kilka wsi, wygin\u0119\u0142y setki ludzi, kt\u00f3rych\u00a0rozstrzeliwano masowo na drogach i w wiejskich cha\u0142upach. Druga kl\u0119ska spad\u0142a na t\u0105 ziemi\u0119 w marcu bie\u017c\u0105cego roku: pow\u00f3d\u017a zatopi\u0142a ca\u0142y dobytek nagromadzony w domach przez dwa i p\u00f3\u0142 roku powojennego biedowania. Woda zabra\u0142a pierzyny, \u0142achy, ko\u0142yski pozbierane z trudem przez zapobiegliwe kobiety, gdy nadludzkim wysi\u0142kiem chcia\u0142y przyodzia\u0107 swoje dzieci. W Sowiej Woli ocala\u0142y tylko dwa budynki. W jednym z nich mie\u015bci si\u0119 k\u0105tem u gospodarza szko\u0142a, w kt\u00f3rej uczy si\u0119 155 bladych rachitycznych i ci\u0105gle g\u0142odnych dzieci. Jedna nauczycielka uczy t\u0105 gromad\u0119 w jednej izbie o a\u017curowych \u015bcianach. Po wyj\u015bciu ze szko\u0142y dzieci wracaj\u0105 do swoich piwnic i lepianek. Dooko\u0142a stercz\u0105 tylko popalone kominy i resztki p\u0142ot\u00f3w. Malaria i \u017cmije. Doro\u015bli i dzieci choruj\u0105 epidemicznie na malari\u0119. Wprawdzie fale powodziowe ju\u017c dawno ust\u0105pi\u0142y lecz pozosta\u0142o jeszcze w do\u0142kach du\u017co wody cuchn\u0105cej i gnij\u0105cej. Tam rodz\u0105 si\u0119 roje komar\u00f3w, rodzi si\u0119 malaria. W Sowiej Woli i innych wsiach kampinoskich epidemia malarii trwa. Nie ma pomocy lekarskiej i nie ma lekarstw. Ludzie choruj\u0105 przeci\u0119tnie po dwa miesi\u0105ce, a potem s\u0105 wycie\u0144czeni i straszliwie os\u0142abieni. Nauczycielka mia\u0142a troch\u0119 aspiryny kt\u00f3ra zosta\u0142a ju\u017c zjedzona, a o chininie \u2013 \u201etrudno marzy\u0107\u201d. Najbli\u017cszy lekarz by\u0142 do niedawna w Palmirach odleg\u0142ych o 9 km ale teraz ju\u017c go tam nie ma. W kampinoskich lasach pojawi\u0142y si\u0119 w tym roku po powodzi niespotykane dawniej w takiej ilo\u015bci \u017cmije. Niedawno zmar\u0142o dziecko uk\u0105szone przez \u017cmij\u0119. Nie uratowano dziecka bo nie by\u0142o w pobli\u017cu lekarza, ani \u015brodk\u00f3w lekarskich. Uk\u0105szenia przez \u017cmij\u0119 zdarzaj\u0105 si\u0119 cz\u0119sto nie tylko w Sowiej Woli ale i w G\u00f3rkach, Wierszach, Brzoz\u00f3wce, Truskawce. Pomoc. Na teren gminy kampinoskiej przyje\u017cd\u017caj\u0105 raz po raz przedstawiciele zagranicznych organizacji charytatywnych przywo\u017c\u0105c odzie\u017c i \u017cywno\u015b\u0107 dla powodzian. By\u0142a niedawno misja du\u0144ska, a przed dwoma tygodniami \u2013 p. Alfred Haesler, generalny sekretarz organizacji szwajcarskiej pomocy powojennej dla Polski. Obejrza\u0142 ludzi \u2013 widma \u017cyj\u0105cych w n\u0119dzy, a skutkiem jego wizyty by\u0142a przesy\u0142ka ponad tysi\u0105ca kilogram\u00f3w dar\u00f3w, kt\u00f3r\u0105 przekaza\u0142 dla tej gminy za po\u015brednictwem Spo\u0142eczno-Obywatelskiej Ligii Kobiet. Szwajcarska organizacja zajmuje si\u0119 zbieraniem \u017cywno\u015bci i odzie\u017cy dla najbiedniejszych Polak\u00f3w. Przedstawicielk\u0105 tej organizacji w Polsce jest p. Margarita Grabik. Szwajcarka, kt\u00f3ra po wyj\u015bciu za m\u0105\u017c za Polaka mieszka od maja 1946 roku w Warszawie. Pani Grabik osobi\u015bcie zaj\u0119\u0142a si\u0119 obdzielaniem gminy kampinoskiej. 99 wd\u00f3w. Z najdalszych kra\u0144c\u00f3w gminy zbieg\u0142y si\u0119 kobiety, gdy im powiedziano, \u017ce maj\u0105 przyjecha\u0107 dary. Przed budynkiem szko\u0142y w Kampinosie stan\u0119\u0142o kilkaset kobiet w bia\u0142ych, czarnych i kolorowych chustkach na g\u0142owach. Wiele z nich z ma\u0142ymi dzie\u0107mi na r\u0119ku. M\u0142ode wdowy, albo zgrzybia\u0142e staruszki. Jednym Niemcy zamordowali m\u0119\u017c\u00f3w i ojc\u00f3w innym zamordowali syn\u00f3w \u2013 \u017cywicieli. We wsi Zamo\u015b\u0107 \u017cyje 99 wd\u00f3w, kt\u00f3rych m\u0119\u017cowie zgin\u0119li w 44 roku podczas masakry powstaniowej. Z czego \u017cyj\u0105 ? Jak B\u00f3g da! Teraz w lecie l\u017cej bo chodz\u0105 do lasu na jagody. Jagodami t\u0142umi si\u0119 g\u0142\u00f3d w swoim \u017co\u0142\u0105dku i w \u017co\u0142\u0105dkach dzieci. Gdy kt\u00f3ra ma troch\u0119 starsze dzieci, \u0142atwiej sobie radzi. Najtrudniej z drobiazgiem potrzebuj\u0105cym jeszcze du\u017co mleka. W jednohektarowej wdowiej biedzie mo\u017cna my\u015ble\u0107 o kartoflach i szczypcie soli, ale nie o krowie i mleku. Dlaczego nie wyje\u017cd\u017caj\u0105 na zach\u00f3d? Po prostu boj\u0105 si\u0119 wyruszy\u0107 w nieznane bez pomocy m\u0119skiej r\u0119ki. Obok stoj\u0105 kobiety, kt\u00f3re wygl\u0105daj\u0105, jak zgrzybia\u0142e staruszki. Pytam o ich wiek \u2013 maj\u0105 po pi\u0119\u0107dziesi\u0105t, pi\u0119\u0107dziesi\u0105t par\u0119 lat, \u017b\u00f3\u0142te twarze i wy\u017carte szkorbutem z\u0119by. Blade wyp\u0142akane oczy wlepiaj\u0105 w nas, dopytuj\u0105c si\u0119, czy dostan\u0105 co\u015b z zawarto\u015bci tych ci\u0119\u017ckich skrzy\u0144, kt\u00f3re w\u0142a\u015bnie kilku silnych ludzi przenosi z ci\u0119\u017car\u00f3wki do wn\u0119trza szko\u0142y. Widz\u0105c o\u0142\u00f3wek i notatnik my\u015bl\u0105, \u017ce zapisuj\u0105 je na jak\u0105\u015b list\u0119 uprawniaj\u0105c\u0105 do otrzymania zapomogi. Rzucaj\u0105 na wszelki wypadek swoje imiona i nazwiska. Czy s\u0105 na li\u015bcie sporz\u0105dzonej przez so\u0142tysa? Czy nie stanie im si\u0119 krzywda przy rozdziale, kt\u00f3ry nie mo\u017ce uwzgl\u0119dni\u0107 wszystkich? I co dalej ? Szwajcarka rozumiej\u0105ca ju\u017c dobrze po polsku jest zak\u0142opotana. Chcia\u0142aby da\u0107 wszystkim jak najwi\u0119cej. O\u015blep\u0142a staruszka Marta Zwierzchowska ze Starej D\u0105browy, wsparta na bia\u0142ym kiju, z wyt\u0119\u017ceniem nas\u0142uchuje czy nauczyciel wymieni jej nazwisko. Inna staruszka z zapuchni\u0119tymi od g\u0142odu oczami chwyta mnie kurczowo ko\u015bcist\u0105 r\u0119k\u0105 \u2013 w nadziei pomocy. Powoli odp\u0142ywa fala obdarowanych. Nios\u0105c w r\u0119kach po kilka po kilka kawa\u0142k\u00f3w bielizny, ubrania, puszki z mlekiem skondensowanym, torebki kakao, myd\u0142o i proszek do prania, wracaj\u0105 piaszczystymi drogami do swojego \u017cycia wy\u0142ysia\u0142ego z rado\u015bci i dostatku. Drepcz\u0105 obok nich wychud\u0142e dzieci, zagl\u0105daj\u0105c z zaciekawieniem do matczynych w\u0119ze\u0142k\u00f3w, gdzie pstrz\u0105 si\u0119 kolorowe, szwajcarskie szmatki. Osierocone poorane zmarszczkami babinki id\u0105 z ty\u0142u podpieraj\u0105c swoj\u0105 staro\u015b\u0107 s\u0119katym kijem”. Z. KARCZEWSKA .MARKIEWICZ [\u0179r\u00f3d\u0142o: Rzeczpospolita i Dziennik Gospodarczy Rok IV numer 176 Poniedzia\u0142ek 30 czerwca 1947]. Lubisz to co robi\u0119?\u00a0 B\u0119dzie mi niezmiernie mi\u0142o je\u015bli wypijemy razem kaw\u0119.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":15149,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[673,20,21],"tags":[299,24],"class_list":["post-15108","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-karty-historii","category-polska","category-puszcza-kampinoska","tag-kampinoski-park-narodowy","tag-puszcza-kampinoska"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t