{"id":17279,"date":"2023-10-10T17:35:14","date_gmt":"2023-10-10T15:35:14","guid":{"rendered":"https:\/\/bloganki.pl\/?p=17279"},"modified":"2024-11-09T11:42:33","modified_gmt":"2024-11-09T10:42:33","slug":"kujawsko-dobrzynski-park-etnograficzny-w-klobce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/2023\/10\/10\/kujawsko-dobrzynski-park-etnograficzny-w-klobce\/","title":{"rendered":"Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce."},"content":{"rendered":"

Ma\u0142y bia\u0142y domek mia\u0142a moja ukochana Babcia, nie by\u0142 drewniany tylko zbudowany z cegie\u0142 klejonych glin\u0105. Pami\u0119tam jak sama naprawia\u0142a \u015bciany zapraw\u0105 zrobion\u0105 z gliny, p\u00f3\u017aniej bieli\u0142a je wapnem. W g\u0142owie mam zapach \u015bliwek i suszonych jab\u0142ek. W babcinym sadzie ros\u0142y \u015bliwki w\u0119gierki i wielka stara jab\u0142onka, kt\u00f3ra rodzi\u0142a smaczne ma\u0142e \u017c\u00f3\u0142te jab\u0142ka w czarne kropki – kosztele. Cz\u0119sto z Babci\u0105 Zosi\u0105 le\u017ca\u0142y\u015bmy pod kosztel\u0105 i rozmawiali\u015bmy o \u017cyciu. W sadzie ros\u0142a te\u017c mi\u0119ta i rumianek. Babcia mia\u0142a bia\u0142\u0105 kuchni\u0119 w\u0119glow\u0105 na czarnych n\u00f3\u017ckach, na blasze cz\u0119sto piek\u0142y\u015bmy kawa\u0142ki ziemniak\u00f3w, nazywa\u0142y\u015bmy je talarki a w piekarniku suszy\u0142y si\u0119 na blaszce wy\u0142o\u017conej s\u0142om\u0105 jab\u0142ka i \u015bliwki. \u015aliwki zbiera\u0142a p\u00f3\u017an\u0105 jesieni\u0105, jak ju\u017c robi\u0142y si\u0119 takie wyschni\u0119te i zaczyna\u0142y si\u0119 marszczy\u0107. Wysuszone \u015bliwki i jab\u0142ka wisia\u0142y w lnianym woreczku przy kuchni a\u017c do \u015bwi\u0105t.<\/p>\n

Jesie\u0144 to czas wykopk\u00f3w, kt\u00f3re ju\u017c zawsze b\u0119d\u0105 przypomina\u0142y mi zapach pieczonych w \u0142\u0119cinie ziemniak\u00f3w. Babcia mia\u0142a ma\u0142y kawa\u0142ek ziemi, w okresie letnim podbiera\u0142a ziemniaki specjaln\u0105 motyk\u0105 z z\u0119bami, a we wrze\u015bniu zamawia\u0142a kopaczk\u0119. Pami\u0119tam cz\u0119sto boso gania\u0142y\u015bmy po \u015bwie\u017co skopanej ziemi. Mo\u017ce to za spraw\u0105 wspomnie\u0144 z dzieci\u0144stwa uwielbiam odwiedza\u0107 skanseny, lubi\u0119 wraca\u0107 my\u015blami do tych ulotnych chwil sp\u0119dzonych z Babci\u0105.<\/p>\n

Przed oczami mam tak bardzo \u017cywy obraz mojej Babci, kt\u00f3ra siedzia\u0142a na drewnianym sto\u0142eczku przy studni i pas\u0142a g\u0119si. Pami\u0119tam te\u017c, jak Babcia je podskubywa\u0142a i z pierza robi\u0142a poduszki. Bia\u0142y puch unosi\u0142 si\u0119 wtedy po ca\u0142ym podw\u00f3rku a g\u0119si g\u0142o\u015bno krzycza\u0142y, jakby chcia\u0142y si\u0119 wy\u017cali\u0107.<\/p>\n

\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Kujawsko – Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce po raz pierwszy zosta\u0142 udost\u0119pniony dla zwiedzaj\u0105cych w 1993 roku. Do skansenu przeniesione zosta\u0142y trzy zagrody, na kt\u00f3re sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 cha\u0142upy, stodo\u0142y, chlewiki, ob\u00f3rki, stajnie i spichlerze. Na terenie parku etnograficznego odtworzone zosta\u0142y stare zak\u0142ady rzemie\u015blnicze – ku\u017ania, olejarnia i garncarnia oraz wiatrak ko\u017alak.<\/p>\n

W centrum skansenu znajduje si\u0119 stara karczma, budynek szko\u0142y i remiza stra\u017cacka. Uzupe\u0142nieniem krajobrazu s\u0105 r\u00f3\u017cnego rodzaju ogrodzenia, studnie z \u017curawiem, ule i piwniczki – ziemianki, a tak\u017ce nieod\u0142\u0105cznie zwi\u0105zane z pejza\u017cem wsi kapliczki przydro\u017cne. Niepowtarzalny klimat tworz\u0105 ogr\u00f3dki przydomowe, ze starymi odmianami kwiat\u00f3w i tradycyjnymi zio\u0142ami oraz poletka uprawne i sady, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych spotkamy zwierz\u0119ta domowe i hodowlane.<\/p>\n

\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Zagroda Kujawska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Zagroda Kujawska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Cha\u0142upa z 1780 roku zaw\u0119drowa\u0142a do skansenu z Wielkiego Pu\u0142kowa. Jest typowym domem bogatego gospodarza z Kujaw. Cha\u0142up\u0119 zamieszkiwa\u0142a dwupokoleniowa rodzina, Wn\u0119trze zosta\u0142o urz\u0105dzone na prze\u0142om XIX\/XX wieku. W sieni znajduje si\u0119 szeroki komin z ma\u0142ymi drzwiami. Przy \u015bcianie znajduje si\u0119 bardzo ciekawy skojec<\/strong> dla kur wysiaduj\u0105cych jaja.<\/p>\n

W izbie kuchennej na co dzie\u0144 toczy\u0142o si\u0119 \u017cycie rodzinne i towarzyskie. Z izby przechodzi\u0142o si\u0119 do alkierza<\/strong>, pomieszczenia pe\u0142ni\u0105cego rol\u0119 sypialni. W usytuowanym na wprost wej\u015bcia „\u015bwi\u0119tym o\u0142tarzyku”<\/strong> umieszczona jest ludowa rze\u017aba Matki Boskiej Sk\u0119pskiej, ozdobiona bibu\u0142kowymi r\u00f3zgami. Pod sufitem wisi s\u0142omiany paj\u0105k.<\/p>\n

\"\"
Zagroda Kujawska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Kujawska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Na krze\u015ble przy \u0142\u00f3\u017cku wisi wianek. Z Babci\u0105 zawsze wi\u0142y\u015bmy wianki, pami\u0119tam, \u017ce kwit\u0142a wtedy koniczyna bia\u0142a i r\u00f3\u017cowa, robi\u0142y\u015bmy ich kilka i zwi\u0105zywa\u0142y\u015bmy wst\u0105\u017ceczk\u0105. Po\u015bwi\u0119cone wianki Babcia wiesza\u0142a w oknie. Przypomina mi si\u0119 te\u017c zapach mi\u0119ty, dzikiej r\u00f3\u017cy i rumianku.<\/p>\n

„\u015awi\u0119cenie wiank\u00f3w to zwyczaj zwi\u0105zany z tradycj\u0105 ludow\u0105, kiedy na zako\u0144czenie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a \u015bwi\u0119ci\u0142o si\u0119 go z przygotowanych polnych kwiat\u00f3w i zi\u00f3\u0142, kt\u00f3re zawsze odgrywa\u0142y wa\u017cn\u0105 rol\u0119. Wianki po\u015bwi\u0119cone w czasie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a to symbol ludzkiej pracy, a tak\u017ce dar\u00f3w od Boga, kt\u00f3re s\u0142u\u017c\u0105 ludziom i wszelkim stworzeniom na ziemi.<\/em><\/p>\n

Pierwotnie wianki wykonywano na Bo\u017ce Cia\u0142o, obecnie je\u015bli jeszcze ten zwyczaj wyst\u0119puje, plecie si\u0119 je na zako\u0144czenie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a. Wianki umieszczano na polowych o\u0142tarzach, nast\u0119pnie ko\u015bcielny umieszcza\u0142 je w ko\u015bciele. Po oktawie Bo\u017cego Cia\u0142a wianki zabierano do dom\u00f3w.<\/em><\/p>\n

Zgodnie z wierzeniami ludowymi \u2013 wianki przewi\u0105zane tasiemk\u0105, wieszano obok drzwi wej\u015bciowych, w sieni lub w izbie nad \u015bwi\u0119tym obrazem. Wed\u0142ug wierze\u0144 chroni\u0142y domostwo przed nieszcz\u0119\u015bciami, po\u017carem, uderzeniem pioruna i z\u0142ymi mocami.<\/em><\/p>\n

Po\u015bwi\u0119conego ziela nie mo\u017cna by\u0142o wyrzuci\u0107. Nale\u017ca\u0142o je przechowywa\u0107 przez ca\u0142y rok, a po tym okresie spali\u0107. Stary wianek zast\u0119powano nowym.<\/em><\/p>\n

Opr\u00f3cz przygotowywania napar\u00f3w, po\u015bwi\u0119cone zio\u0142a wykorzystywano, by skr\u00f3ci\u0107 cierpienie konaj\u0105cych (sypi\u0105c im pokruszone listki i kwiaty do \u0142\u00f3\u017cek), da\u0107 spok\u00f3j zmar\u0142ym (k\u0142ad\u0105c ro\u015bliny do trumien), pom\u00f3c wyzdrowie\u0107 chorym zwierz\u0119tom (okadzaj\u0105c je) czy \u201eodp\u0119dzi\u0107\u201d dolegliwo\u015bci kobiece (wieszaj\u0105c nad pos\u0142aniem wianek z macierzanki).<\/em><\/p>\n

\u015awi\u0119cenie wiank\u00f3w, zi\u00f3\u0142 i kwiat\u00f3w sprawia, \u017ce przypominamy sobie o blisko\u015bci natury oraz o odwiecznym zwi\u0105zku cz\u0142owieka z przyrod\u0105. Zgodnie z tradycj\u0105 ro\u015bliny, z kt\u00f3rych pleciemy wianki na zako\u0144czenie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a to mi\u0119ta, macierzanka, rumianek, rozchodnik, kopytnik, ja\u015bmin, koniczyna oraz dzika r\u00f3\u017ca”.<\/em><\/p>\n

\"\"
Zagroda Kujawska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Skojec dla kur do wysiadywania jajek.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Zagroda Kujawska z Zalesia – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Zagroda Kujawska z Zalesia- Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Zagroda nale\u017ca\u0142a kiedy\u015b do bogatego gospodarza z Kujaw. Obejmuje cztery budynki” cha\u0142up\u0119, stodo\u0142\u0119, budynek gospodarczy oraz budynek inwentarski z olejarni\u0105. W obej\u015bciu znajduje si\u0119 studnia z ko\u0142owrotem a przed stodo\u0142\u0105 kierat.<\/p>\n

Cha\u0142up\u0119 przeniesiono z Zalesia, pochodzi z oko\u0142o 1840-1850 roku. Zamieszkiwa\u0142a j\u0105 trzypokoleniowa rodzina. W budynku odnajdziemy dwie \u015blepe sienie. Od strony drogi, drzwi z lewej prowadz\u0105 do izby babci, z prawej do pokoju m\u0142odych. Mieszkanie m\u0142odych urz\u0105dzono w modniejszym stylu.<\/p>\n

\"\"
Zagroda Kujawska z Zalesia- Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Kujawska z Zalesia- Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Kujawska z Zalesia- Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Kujawska z Zalesia- Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Kujawska z Zalesia- Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Kujawska z Zalesia- Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Ku\u017ania – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Ku\u017ania – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Budynek zrekonstruowano na wz\u00f3r ku\u017ani z Che\u0142miec z oko\u0142o 1850 roku. Budynek posiada wyposa\u017cenie charakterystyczne dla tzw. ku\u017ani gromadzkich<\/strong>, b\u0119d\u0105cych w\u0142asno\u015bci\u0105 wsp\u00f3lnoty – ca\u0142ej wsi. Kowal zatrudniany by\u0142 na podstawie kontraktu, w kt\u00f3rym okre\u015blony by\u0142 zakres obowi\u0105zk\u00f3w oraz wynagrodzenie. Wyposa\u017cenie typowe jest dla lat 30. XX wieku.<\/p>\n

Wiatrak ko\u017alak – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Wiatrak ko\u017alak – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Profesor Jan \u015awi\u0119ch (najwybitniejszy specjalista w dziedzinie wiatrak\u00f3w) uwa\u017ca, \u017ce wprawdzie cie\u015bla powo\u0142uje wiatrak do \u017cycia ale to m\u0142ynarz nadaje mu charakter.<\/p>\n

\u201eNajwa\u017cniejszym momentem by\u0142o budzenie do \u017cycia. Do wiatraka wchodzi\u0142 cie\u015bla z m\u0142ynarzem i pokazywa\u0142 mu, jak dzia\u0142aj\u0105 poszczeg\u00f3lne mechanizmy. Ta inicjacja ko\u0144czy\u0142a si\u0119 po\u015bwi\u0119ceniem i nadaniem imienia\u201d.<\/em><\/strong><\/p>\n

Ten wiatrak s\u0142upowy (ko\u017alak) z 1870 roku przeniesiony zosta\u0142 z Zadusznik, to najbardziej powszechny na Kujawach i ziemi dobrzy\u0144skiej typ m\u0142yna wietrznego. Konstrukcja zawieszona jest na nieruchomej odstawie zwanej koz\u0142em , obracana jest wok\u00f3\u0142 w\u0142asnej osi.<\/p>\n

O ile dobrze zapami\u0119ta\u0142am ten nosi imi\u0119 Kazimierz.<\/p>\n

\"\"
Wiatrak ko\u017alak – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Budynek szko\u0142y wzorowany jest na obiekcie z Nowin. Znajduj\u0105ca si\u0119 w nim szko\u0142a powszechna ni\u017cszego stopnia \u0142\u0105czy\u0142a funkcje dydaktyczne i mieszkalne. Z lewej strony znajduj\u0105 si\u0119 sale lekcyjne. W klasie odbywa\u0142a si\u0119 nauka \u0142\u0105czona, wsp\u00f3lna dla klas I-IV, pod nadzorem jednej nauczycielki. W jednym roku znajdowa\u0142 si\u0119 k\u0105cik higieniczny, w drugim „karny” z o\u015bl\u0105 \u0142awk\u0105 i grochem do kl\u0119czenia.<\/p>\n

\"\"
Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
<\/div>\n
\"\"
Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Z korytarza pierwsze drzwi na prawo prowadz\u0105 do kancelarii wyposa\u017conej w szaf\u0119 na dokumenty, biurko, maszyn\u0119 do pisania, apteczk\u0119. Drugie do mieszkania nauczycielki.<\/p>\n

\"\"
Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Karczma – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Karczma – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Karczm\u0119 pochodz\u0105c\u0105 z 1780 roku przeniesiono z Wielkiego Pu\u0142kowa. Sk\u0142ada si\u0119 z wielkiej izby z przylegaj\u0105cej do niej pomieszczeniami do przechowywania zapas\u00f3w oraz mieszkania karczmarza, Z sieni wybrukowanej kamieniami przechodzi si\u0119 do izby karczemnej<\/strong> wyposa\u017conej w sto\u0142y, \u0142awy, bufet z wyszynkiem, serwantk\u0119 i p\u00f3\u0142ki. W rogu znajduje si\u0119 trzon z otwartym paleniskiem, przy kt\u00f3rym mo\u017cna si\u0119 ogrza\u0107 lub osuszy\u0107 odzie\u017c. Z sieni wchodzi si\u0119 do mieszkania karczmarza – \u017byda wyznania moj\u017ceszowego, o czym \u015bwiadczy przybita mezuza<\/strong>.<\/p>\n

\"\"
Karczma – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Krajalnica – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Karczma – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Mezuza – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Wyraz Mezuza w t\u0142umaczeniu dos\u0142ownym oznacza \u201es\u0142upek drzwi\u201d.\u00a0Mezuza jest umieszczana po prawej stronie drzwi od strony wej\u015bcia do pomieszczenia. W wielu \u017cydowskich domach tradycj\u0105 jest k\u0142adzenie r\u0119ki na mezuzie podczas przechodzenia przez drzwi, a s\u0105 tacy, kt\u00f3rzy ca\u0142uj\u0105 r\u0119k\u0119, kt\u00f3ra j\u0105 dotkn\u0119\u0142a, odmawiaj\u0105c przy tym modlitw\u0119 \u00a0\u201eNiech B\u00f3g chroni moje wyj\u015bcia i powroty, teraz i w przysz\u0142o\u015bci.\u201d <\/em><\/strong>Niekt\u00f3rzy maj\u0105 dodatkow\u0105 praktyk\u0119 wychowywania swoich ma\u0142ych dzieci, aby uca\u0142owa\u0142y mezuz\u0119 przed p\u00f3j\u015bciem spa\u0107.<\/p>\n

Tre\u015b\u0107 zapisana na zwoju zawiera dwa fragmenty Tory stanowi\u0105ce cz\u0119\u015b\u0107 modlitwy \u201eSzema Israel\u201d (S\u0142uchaj, Izraelu) \u00a0zapisane na jednym kawa\u0142ku pergaminu w jednej kolumnie, w dwudziestu dw\u00f3ch, r\u00f3wnomiernie rozmieszczonych wersach. Ten pergamin nazywa si\u0119 klaf.<\/p>\n

S\u0142uchaj, Izraelu! HaSzem B\u00f3g nasz, HaSzem jest Jedyny.<\/em><\/p>\n

B\u0119dziesz mi\u0142owa\u0142 HaSzem Boga twego,<\/em><\/p>\n

z ca\u0142ego serca swego i z ca\u0142ej duszy swojej,<\/em><\/p>\n

i z ca\u0142ej si\u0142y swojej.<\/em><\/p>\n

Niechaj s\u0142owa te, kt\u00f3re Ja ci dzi\u015b nakazuj\u0119,<\/em><\/p>\n

b\u0119d\u0105 na twoim sercu. B\u0119dziesz je wpaja\u0142 twoim dzieciom<\/em><\/p>\n

i b\u0119dziesz o nich m\u00f3wi\u0142, przebywaj\u0105c w swoim domu,<\/em><\/p>\n

id\u0105c drog\u0105, k\u0142ad\u0105c si\u0119 i wstaj\u0105c.<\/em><\/p>\n

I przywi\u0105\u017cesz je jako znak do swojej r\u0119ki,<\/em><\/p>\n

i b\u0119d\u0105 mi\u0119dzy twoimi oczyma,<\/em><\/p>\n

i napiszesz je na bramach i na odrzwiach domu twe<\/strong><\/em><\/p>\n

Na pojemniku z mezuz\u0105 umieszcza si\u0119 najcz\u0119\u015bciej imi\u0119 Boga\u00a0\u05e9\u05d3\u05d9<\/em>\u00a0\u2013 El Szaddaj (\u201eWszechmocny\u201d) lub tylko pierwsz\u0105 jego liter\u0119, Szin\u00a0\u05e9<\/em>.\u00a0<\/em><\/p>\n

\"\"
Karczma – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Karczma – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Zagroda Dobrzy\u0144ska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Zagroda Dobrzy\u0144ska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Zagroda Dobrzy\u0144ska pochodzi z Kamiennego Smuga. Pobudowana zosta\u0142a oko\u0142o 1760 roku. Cha\u0142up\u0119 zamieszkiwa\u0142a trzypokoleniowa rodzina. Wn\u0119trze urz\u0105dzono na prze\u0142om XIX i XX wieku.<\/p>\n

\"\"
Zagroda Dobrzy\u0144ska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Dobrzy\u0144ska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Zagroda Dobrzy\u0144ska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Dw\u00f3r – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/span><\/h3>\n
\"\"
Dw\u00f3r – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Obecny dw\u00f3r w K\u0142\u00f3bce by\u0142 drug\u0105 siedzib\u0105 Orpiszewskich herbu Junosza – w\u0142a\u015bcicieli maj\u0105tku w latach 1822 – 1945. Cz\u0142onkowie rodu uczestniczyli we wszystkich powstaniach narodowych. Dw\u00f3r by\u0142 w\u0142asno\u015bci\u0105 Orpiszewskich do wybuchu II wojny \u015bwiatowej. W czasie okupacji mieszka\u0142a w nim rodzina Niemc\u00f3w przesiedlonych z \u0141otwy. W latach 1945-1967 znajdowa\u0142a si\u0119 tu szko\u0142a, przedszkole i mieszkania nauczycieli. Potem opustosza\u0142y dw\u00f3r popada\u0142 w ca\u0142kowit\u0105 ruin\u0119. W 1997 roku powr\u00f3ci\u0142 do spadkobiercy – Bohdana Orpiszewskiego, kt\u00f3ry nie maj\u0105c pieni\u0119dzy na odbudow\u0119 sprzeda\u0142 go w 2004 roku prywatnym nabywcom. W 2010 roku zdewastowany dw\u00f3r wraz z zabytkowym parkiem kupi\u0142o Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzy\u0144skiej we W\u0142oc\u0142awku. W latach 2012 – 2014 obiekt odbudowano i adaptowano na muzeum.<\/p>\n

\"\"
Dw\u00f3r – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Dw\u00f3r – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n
\"\"
Dw\u00f3r – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"
Dw\u00f3r – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Jak tu trafi\u0107?<\/span><\/h3>\n
\"\"
Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce.<\/figcaption><\/figure>\n

Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce po\u0142o\u017cony jest w samym centrum Polski, 6 km od w\u0119z\u0142a \u201eKowal\u201d na autostradzie A1, w s\u0105siedztwie drogi krajowej nr 91 (80 km na p\u00f3\u0142noc od \u0141odzi i 25 km na po\u0142udnie od W\u0142oc\u0142awka).<\/p>\n

 <\/p>\n

Lubisz to co robi\u0119?\u00a0 B\u0119dzie mi niezmiernie mi\u0142o je\u015bli wypijemy razem kaw\u0119.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ma\u0142y bia\u0142y domek mia\u0142a moja ukochana Babcia, nie by\u0142 drewniany tylko zbudowany z cegie\u0142 klejonych glin\u0105. Pami\u0119tam jak sama naprawia\u0142a \u015bciany zapraw\u0105 zrobion\u0105 z gliny, p\u00f3\u017aniej bieli\u0142a je wapnem. W g\u0142owie mam zapach \u015bliwek i suszonych jab\u0142ek. W babcinym sadzie ros\u0142y \u015bliwki w\u0119gierki i wielka stara jab\u0142onka, kt\u00f3ra rodzi\u0142a smaczne ma\u0142e \u017c\u00f3\u0142te jab\u0142ka w czarne kropki – kosztele. Cz\u0119sto z Babci\u0105 Zosi\u0105 le\u017ca\u0142y\u015bmy pod kosztel\u0105 i rozmawiali\u015bmy o \u017cyciu. W sadzie ros\u0142a te\u017c mi\u0119ta i rumianek. Babcia mia\u0142a bia\u0142\u0105 kuchni\u0119 w\u0119glow\u0105 na czarnych n\u00f3\u017ckach, na blasze cz\u0119sto piek\u0142y\u015bmy kawa\u0142ki ziemniak\u00f3w, nazywa\u0142y\u015bmy je talarki a w piekarniku suszy\u0142y si\u0119 na blaszce wy\u0142o\u017conej s\u0142om\u0105 jab\u0142ka i \u015bliwki. \u015aliwki zbiera\u0142a p\u00f3\u017an\u0105 jesieni\u0105, jak ju\u017c robi\u0142y si\u0119 takie wyschni\u0119te i zaczyna\u0142y si\u0119 marszczy\u0107. Wysuszone \u015bliwki i jab\u0142ka wisia\u0142y w lnianym woreczku przy kuchni a\u017c do \u015bwi\u0105t. Jesie\u0144 to czas wykopk\u00f3w, kt\u00f3re ju\u017c zawsze b\u0119d\u0105 przypomina\u0142y mi zapach pieczonych w \u0142\u0119cinie ziemniak\u00f3w. Babcia mia\u0142a ma\u0142y kawa\u0142ek ziemi, w okresie letnim podbiera\u0142a ziemniaki specjaln\u0105 motyk\u0105 z z\u0119bami, a we wrze\u015bniu zamawia\u0142a kopaczk\u0119. Pami\u0119tam cz\u0119sto boso gania\u0142y\u015bmy po \u015bwie\u017co skopanej ziemi. Mo\u017ce to za spraw\u0105 wspomnie\u0144 z dzieci\u0144stwa uwielbiam odwiedza\u0107 skanseny, lubi\u0119 wraca\u0107 my\u015blami do tych ulotnych chwil sp\u0119dzonych z Babci\u0105. Przed oczami mam tak bardzo \u017cywy obraz mojej Babci, kt\u00f3ra siedzia\u0142a na drewnianym sto\u0142eczku przy studni i pas\u0142a g\u0119si. Pami\u0119tam te\u017c, jak Babcia je podskubywa\u0142a i z pierza robi\u0142a poduszki. Bia\u0142y puch unosi\u0142 si\u0119 wtedy po ca\u0142ym podw\u00f3rku a g\u0119si g\u0142o\u015bno krzycza\u0142y, jakby chcia\u0142y si\u0119 wy\u017cali\u0107. Kujawsko – Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce po raz pierwszy zosta\u0142 udost\u0119pniony dla zwiedzaj\u0105cych w 1993 roku. Do skansenu przeniesione zosta\u0142y trzy zagrody, na kt\u00f3re sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 cha\u0142upy, stodo\u0142y, chlewiki, ob\u00f3rki, stajnie i spichlerze. Na terenie parku etnograficznego odtworzone zosta\u0142y stare zak\u0142ady rzemie\u015blnicze – ku\u017ania, olejarnia i garncarnia oraz wiatrak ko\u017alak. W centrum skansenu znajduje si\u0119 stara karczma, budynek szko\u0142y i remiza stra\u017cacka. Uzupe\u0142nieniem krajobrazu s\u0105 r\u00f3\u017cnego rodzaju ogrodzenia, studnie z \u017curawiem, ule i piwniczki – ziemianki, a tak\u017ce nieod\u0142\u0105cznie zwi\u0105zane z pejza\u017cem wsi kapliczki przydro\u017cne. Niepowtarzalny klimat tworz\u0105 ogr\u00f3dki przydomowe, ze starymi odmianami kwiat\u00f3w i tradycyjnymi zio\u0142ami oraz poletka uprawne i sady, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych spotkamy zwierz\u0119ta domowe i hodowlane. Zagroda Kujawska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Cha\u0142upa z 1780 roku zaw\u0119drowa\u0142a do skansenu z Wielkiego Pu\u0142kowa. Jest typowym domem bogatego gospodarza z Kujaw. Cha\u0142up\u0119 zamieszkiwa\u0142a dwupokoleniowa rodzina, Wn\u0119trze zosta\u0142o urz\u0105dzone na prze\u0142om XIX\/XX wieku. W sieni znajduje si\u0119 szeroki komin z ma\u0142ymi drzwiami. Przy \u015bcianie znajduje si\u0119 bardzo ciekawy skojec dla kur wysiaduj\u0105cych jaja. W izbie kuchennej na co dzie\u0144 toczy\u0142o si\u0119 \u017cycie rodzinne i towarzyskie. Z izby przechodzi\u0142o si\u0119 do alkierza, pomieszczenia pe\u0142ni\u0105cego rol\u0119 sypialni. W usytuowanym na wprost wej\u015bcia „\u015bwi\u0119tym o\u0142tarzyku” umieszczona jest ludowa rze\u017aba Matki Boskiej Sk\u0119pskiej, ozdobiona bibu\u0142kowymi r\u00f3zgami. Pod sufitem wisi s\u0142omiany paj\u0105k. Na krze\u015ble przy \u0142\u00f3\u017cku wisi wianek. Z Babci\u0105 zawsze wi\u0142y\u015bmy wianki, pami\u0119tam, \u017ce kwit\u0142a wtedy koniczyna bia\u0142a i r\u00f3\u017cowa, robi\u0142y\u015bmy ich kilka i zwi\u0105zywa\u0142y\u015bmy wst\u0105\u017ceczk\u0105. Po\u015bwi\u0119cone wianki Babcia wiesza\u0142a w oknie. Przypomina mi si\u0119 te\u017c zapach mi\u0119ty, dzikiej r\u00f3\u017cy i rumianku. „\u015awi\u0119cenie wiank\u00f3w to zwyczaj zwi\u0105zany z tradycj\u0105 ludow\u0105, kiedy na zako\u0144czenie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a \u015bwi\u0119ci\u0142o si\u0119 go z przygotowanych polnych kwiat\u00f3w i zi\u00f3\u0142, kt\u00f3re zawsze odgrywa\u0142y wa\u017cn\u0105 rol\u0119. Wianki po\u015bwi\u0119cone w czasie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a to symbol ludzkiej pracy, a tak\u017ce dar\u00f3w od Boga, kt\u00f3re s\u0142u\u017c\u0105 ludziom i wszelkim stworzeniom na ziemi. Pierwotnie wianki wykonywano na Bo\u017ce Cia\u0142o, obecnie je\u015bli jeszcze ten zwyczaj wyst\u0119puje, plecie si\u0119 je na zako\u0144czenie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a. Wianki umieszczano na polowych o\u0142tarzach, nast\u0119pnie ko\u015bcielny umieszcza\u0142 je w ko\u015bciele. Po oktawie Bo\u017cego Cia\u0142a wianki zabierano do dom\u00f3w. Zgodnie z wierzeniami ludowymi \u2013 wianki przewi\u0105zane tasiemk\u0105, wieszano obok drzwi wej\u015bciowych, w sieni lub w izbie nad \u015bwi\u0119tym obrazem. Wed\u0142ug wierze\u0144 chroni\u0142y domostwo przed nieszcz\u0119\u015bciami, po\u017carem, uderzeniem pioruna i z\u0142ymi mocami. Po\u015bwi\u0119conego ziela nie mo\u017cna by\u0142o wyrzuci\u0107. Nale\u017ca\u0142o je przechowywa\u0107 przez ca\u0142y rok, a po tym okresie spali\u0107. Stary wianek zast\u0119powano nowym. Opr\u00f3cz przygotowywania napar\u00f3w, po\u015bwi\u0119cone zio\u0142a wykorzystywano, by skr\u00f3ci\u0107 cierpienie konaj\u0105cych (sypi\u0105c im pokruszone listki i kwiaty do \u0142\u00f3\u017cek), da\u0107 spok\u00f3j zmar\u0142ym (k\u0142ad\u0105c ro\u015bliny do trumien), pom\u00f3c wyzdrowie\u0107 chorym zwierz\u0119tom (okadzaj\u0105c je) czy \u201eodp\u0119dzi\u0107\u201d dolegliwo\u015bci kobiece (wieszaj\u0105c nad pos\u0142aniem wianek z macierzanki). \u015awi\u0119cenie wiank\u00f3w, zi\u00f3\u0142 i kwiat\u00f3w sprawia, \u017ce przypominamy sobie o blisko\u015bci natury oraz o odwiecznym zwi\u0105zku cz\u0142owieka z przyrod\u0105. Zgodnie z tradycj\u0105 ro\u015bliny, z kt\u00f3rych pleciemy wianki na zako\u0144czenie oktawy Bo\u017cego Cia\u0142a to mi\u0119ta, macierzanka, rumianek, rozchodnik, kopytnik, ja\u015bmin, koniczyna oraz dzika r\u00f3\u017ca”. Zagroda Kujawska z Zalesia – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Zagroda nale\u017ca\u0142a kiedy\u015b do bogatego gospodarza z Kujaw. Obejmuje cztery budynki” cha\u0142up\u0119, stodo\u0142\u0119, budynek gospodarczy oraz budynek inwentarski z olejarni\u0105. W obej\u015bciu znajduje si\u0119 studnia z ko\u0142owrotem a przed stodo\u0142\u0105 kierat. Cha\u0142up\u0119 przeniesiono z Zalesia, pochodzi z oko\u0142o 1840-1850 roku. Zamieszkiwa\u0142a j\u0105 trzypokoleniowa rodzina. W budynku odnajdziemy dwie \u015blepe sienie. Od strony drogi, drzwi z lewej prowadz\u0105 do izby babci, z prawej do pokoju m\u0142odych. Mieszkanie m\u0142odych urz\u0105dzono w modniejszym stylu. Ku\u017ania – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Budynek zrekonstruowano na wz\u00f3r ku\u017ani z Che\u0142miec z oko\u0142o 1850 roku. Budynek posiada wyposa\u017cenie charakterystyczne dla tzw. ku\u017ani gromadzkich, b\u0119d\u0105cych w\u0142asno\u015bci\u0105 wsp\u00f3lnoty – ca\u0142ej wsi. Kowal zatrudniany by\u0142 na podstawie kontraktu, w kt\u00f3rym okre\u015blony by\u0142 zakres obowi\u0105zk\u00f3w oraz wynagrodzenie. Wyposa\u017cenie typowe jest dla lat 30. XX wieku. Wiatrak ko\u017alak – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Profesor Jan \u015awi\u0119ch (najwybitniejszy specjalista w dziedzinie wiatrak\u00f3w) uwa\u017ca, \u017ce wprawdzie cie\u015bla powo\u0142uje wiatrak do \u017cycia ale to m\u0142ynarz nadaje mu charakter. \u201eNajwa\u017cniejszym momentem by\u0142o budzenie do \u017cycia. Do wiatraka wchodzi\u0142 cie\u015bla z m\u0142ynarzem i pokazywa\u0142 mu, jak dzia\u0142aj\u0105 poszczeg\u00f3lne mechanizmy. Ta inicjacja ko\u0144czy\u0142a si\u0119 po\u015bwi\u0119ceniem i nadaniem imienia\u201d. Ten wiatrak s\u0142upowy (ko\u017alak) z 1870 roku przeniesiony zosta\u0142 z Zadusznik, to najbardziej powszechny na Kujawach i ziemi dobrzy\u0144skiej typ m\u0142yna wietrznego. Konstrukcja zawieszona jest na nieruchomej odstawie zwanej koz\u0142em , obracana jest wok\u00f3\u0142 w\u0142asnej osi. O ile dobrze zapami\u0119ta\u0142am ten nosi imi\u0119 Kazimierz. Szko\u0142a – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Budynek szko\u0142y wzorowany jest na obiekcie z Nowin. Znajduj\u0105ca si\u0119 w nim szko\u0142a powszechna ni\u017cszego stopnia \u0142\u0105czy\u0142a funkcje dydaktyczne i mieszkalne. Z lewej strony znajduj\u0105 si\u0119 sale lekcyjne. W klasie odbywa\u0142a si\u0119 nauka \u0142\u0105czona, wsp\u00f3lna dla klas I-IV, pod nadzorem jednej nauczycielki. W jednym roku znajdowa\u0142 si\u0119 k\u0105cik higieniczny, w drugim „karny” z o\u015bl\u0105 \u0142awk\u0105 i grochem do kl\u0119czenia. Z korytarza pierwsze drzwi na prawo prowadz\u0105 do kancelarii wyposa\u017conej w szaf\u0119 na dokumenty, biurko, maszyn\u0119 do pisania, apteczk\u0119. Drugie do mieszkania nauczycielki. Karczma – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Karczm\u0119 pochodz\u0105c\u0105 z 1780 roku przeniesiono z Wielkiego Pu\u0142kowa. Sk\u0142ada si\u0119 z wielkiej izby z przylegaj\u0105cej do niej pomieszczeniami do przechowywania zapas\u00f3w oraz mieszkania karczmarza, Z sieni wybrukowanej kamieniami przechodzi si\u0119 do izby karczemnej wyposa\u017conej w sto\u0142y, \u0142awy, bufet z wyszynkiem, serwantk\u0119 i p\u00f3\u0142ki. W rogu znajduje si\u0119 trzon z otwartym paleniskiem, przy kt\u00f3rym mo\u017cna si\u0119 ogrza\u0107 lub osuszy\u0107 odzie\u017c. Z sieni wchodzi si\u0119 do mieszkania karczmarza – \u017byda wyznania moj\u017ceszowego, o czym \u015bwiadczy przybita mezuza. Wyraz Mezuza w t\u0142umaczeniu dos\u0142ownym oznacza \u201es\u0142upek drzwi\u201d.\u00a0Mezuza jest umieszczana po prawej stronie drzwi od strony wej\u015bcia do pomieszczenia. W wielu \u017cydowskich domach tradycj\u0105 jest k\u0142adzenie r\u0119ki na mezuzie podczas przechodzenia przez drzwi, a s\u0105 tacy, kt\u00f3rzy ca\u0142uj\u0105 r\u0119k\u0119, kt\u00f3ra j\u0105 dotkn\u0119\u0142a, odmawiaj\u0105c przy tym modlitw\u0119 \u00a0\u201eNiech B\u00f3g chroni moje wyj\u015bcia i powroty, teraz i w przysz\u0142o\u015bci.\u201d Niekt\u00f3rzy maj\u0105 dodatkow\u0105 praktyk\u0119 wychowywania swoich ma\u0142ych dzieci, aby uca\u0142owa\u0142y mezuz\u0119 przed p\u00f3j\u015bciem spa\u0107. Tre\u015b\u0107 zapisana na zwoju zawiera dwa fragmenty Tory stanowi\u0105ce cz\u0119\u015b\u0107 modlitwy \u201eSzema Israel\u201d (S\u0142uchaj, Izraelu) \u00a0zapisane na jednym kawa\u0142ku pergaminu w jednej kolumnie, w dwudziestu dw\u00f3ch, r\u00f3wnomiernie rozmieszczonych wersach. Ten pergamin nazywa si\u0119 klaf. S\u0142uchaj, Izraelu! HaSzem B\u00f3g nasz, HaSzem jest Jedyny. B\u0119dziesz mi\u0142owa\u0142 HaSzem Boga twego, z ca\u0142ego serca swego i z ca\u0142ej duszy swojej, i z ca\u0142ej si\u0142y swojej. Niechaj s\u0142owa te, kt\u00f3re Ja ci dzi\u015b nakazuj\u0119, b\u0119d\u0105 na twoim sercu. B\u0119dziesz je wpaja\u0142 twoim dzieciom i b\u0119dziesz o nich m\u00f3wi\u0142, przebywaj\u0105c w swoim domu, id\u0105c drog\u0105, k\u0142ad\u0105c si\u0119 i wstaj\u0105c. I przywi\u0105\u017cesz je jako znak do swojej r\u0119ki, i b\u0119d\u0105 mi\u0119dzy twoimi oczyma, i napiszesz je na bramach i na odrzwiach domu twe Na pojemniku z mezuz\u0105 umieszcza si\u0119 najcz\u0119\u015bciej imi\u0119 Boga\u00a0\u05e9\u05d3\u05d9\u00a0\u2013 El Szaddaj (\u201eWszechmocny\u201d) lub tylko pierwsz\u0105 jego liter\u0119, Szin\u00a0\u05e9.\u00a0 Zagroda Dobrzy\u0144ska – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Zagroda Dobrzy\u0144ska pochodzi z Kamiennego Smuga. Pobudowana zosta\u0142a oko\u0142o 1760 roku. Cha\u0142up\u0119 zamieszkiwa\u0142a trzypokoleniowa rodzina. Wn\u0119trze urz\u0105dzono na prze\u0142om XIX i XX wieku. Dw\u00f3r – Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce. Obecny dw\u00f3r w K\u0142\u00f3bce by\u0142 drug\u0105 siedzib\u0105 Orpiszewskich herbu Junosza – w\u0142a\u015bcicieli maj\u0105tku w latach 1822 – 1945. Cz\u0142onkowie rodu uczestniczyli we wszystkich powstaniach narodowych. Dw\u00f3r by\u0142 w\u0142asno\u015bci\u0105 Orpiszewskich do wybuchu II wojny \u015bwiatowej. W czasie okupacji mieszka\u0142a w nim rodzina Niemc\u00f3w przesiedlonych z \u0141otwy. W latach 1945-1967 znajdowa\u0142a si\u0119 tu szko\u0142a, przedszkole i mieszkania nauczycieli. Potem opustosza\u0142y dw\u00f3r popada\u0142 w ca\u0142kowit\u0105 ruin\u0119. W 1997 roku powr\u00f3ci\u0142 do spadkobiercy – Bohdana Orpiszewskiego, kt\u00f3ry nie maj\u0105c pieni\u0119dzy na odbudow\u0119 sprzeda\u0142 go w 2004 roku prywatnym nabywcom. W 2010 roku zdewastowany dw\u00f3r wraz z zabytkowym parkiem kupi\u0142o Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzy\u0144skiej we W\u0142oc\u0142awku. W latach 2012 – 2014 obiekt odbudowano i adaptowano na muzeum. Jak tu trafi\u0107? Kujawsko-Dobrzy\u0144ski Park Etnograficzny w K\u0142\u00f3bce po\u0142o\u017cony jest w samym centrum Polski, 6 km od w\u0119z\u0142a \u201eKowal\u201d na autostradzie A1, w s\u0105siedztwie drogi krajowej nr 91 (80 km na p\u00f3\u0142noc od \u0141odzi i 25 km na po\u0142udnie od W\u0142oc\u0142awka).   Lubisz to co robi\u0119?\u00a0 B\u0119dzie mi niezmiernie mi\u0142o je\u015bli wypijemy razem kaw\u0119.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":17291,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[614,20],"tags":[],"class_list":["post-17279","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kujawsko-pomorskie","category-polska"],"aioseo_notices":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17279","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17279"}],"version-history":[{"count":26,"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17279\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18038,"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17279\/revisions\/18038"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17291"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17279"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17279"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bloganki.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17279"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}