Wsi spokojna, wsi weso\u0142a ! Kto g\u0142os twej chwale zdo\u0142a?<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n W Organist\u00f3wce z Bielin,<\/strong> pani przewodnik, czyta\u0142a ksi\u0105\u017ck\u0119 Franciszka Kotuli „Przeciw urokom”,<\/strong> tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce przeczyta\u0142a mi kilka fragment\u00f3w. Min\u0119\u0142o dobre p\u00f3\u0142 roku nim uda\u0142o mi si\u0119 dotrze\u0107 do tej ksi\u0105\u017cki. Opisane s\u0105 w niej wierzenia i obrz\u0119dy u Pog\u00f3rzan, Rzeszowiak\u00f3w i Lasowiak\u00f3w, ale my\u015bl\u0119, \u017ce kiedy\u015b by\u0142y aktualne tak\u017ce na \u015bwi\u0119tokrzyskiej wsi.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n „Czasy poga\u0144skie \u2013 to w\u0142a\u015bciwie nic nie znaczy, albo znaczy jako przeciwstawienie czasom chrze\u015bcija\u0144skim. Przecie\u017c odmieni\u0142a si\u0119 wiedza, j\u0119zyki i bogowie”.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Po prostu przyszed\u0142 czas na wszystko co tajemnicze, dziwne, osobliwe i mistyczne. A przecie\u017c kultura ludowa ma tych w\u0142a\u015bnie pierwiastk\u00f3w niema\u0142o.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Chocia\u017c \u2026. Nietrudno zauwa\u017cy\u0107, \u017ce olbrzymia cz\u0119\u015b\u0107 obrz\u0119d\u00f3w opisanych przez Kotul\u0119 \u2013 to poczynania obronne. Cz\u0142owiek stara si\u0119 zabezpieczy\u0107 przed nieszcz\u0119\u015bciem, unikn\u0105\u0107 niebezpiecze\u0144stwa kt\u00f3re zagra\u017ca w\u0142a\u015bciwie zewsz\u0105d. Dom mo\u017ce zosta\u0107 tkni\u0119ty piorunem, cz\u0142owiek chorob\u0105, pola susz\u0105 \u2013 w\u0142a\u015bciwie wszystko mo\u017ce si\u0119 nie uda\u0107, wszystko zepsu\u0107, czy nie poszcz\u0119\u015bci\u0107 mimo najwi\u0119kszych ludzkich stara\u0144.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Nie mo\u017cna by\u0142o stawia\u0107 nowego domu na \u201ekrzy\u017cowych wodach\u201d<\/strong>; a c\u00f3\u017c innego powiadaj\u0105 nam wsp\u00f3\u0142cze\u015bni radiesteci ? [\u2026] Tak wi\u0119c wszystko si\u0119 tu miesza: prastare wierzenia i liturgie, zrytualizowane motywy racjonalne, obrz\u0119dy i zwyczaj, i co kto chce.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Dziesi\u0119\u0107 tysi\u0119cy demon\u00f3w czeka na ka\u017cd\u0105 chwil\u0119 naszej nieuwagi. C\u00f3\u017c wi\u0119c dziwnego, \u017ce skoro niebezpiecze\u0144stwo jest nieokre\u015blone, wszechobecna i od nas niezale\u017cne, staramy si\u0119 zapewni\u0107 sobie pomoc si\u0142 r\u00f3wnie\u017c nas przerastaj\u0105cych ? Po prostu odmawiamy wiary w nasz\u0105 bezradno\u015b\u0107, odmawiamy wiary w nasze opuszczenie i osamotnienie. S\u0105, z pewno\u015bci\u0105 s\u0105 jakie\u015b si\u0142y i Moce, kt\u00f3re mog\u0105 wspom\u00f3c nas na bezsilnej pustyni \u015bwiata. Trzeba tylko umie\u0107 wezwa\u0107, poprosi\u0107. Czy\u017c nie znamy sk\u0105din\u0105d zapewnienia\u201d pro\u015bcie, pukajcie \u2026.<\/p>\r\n \u017bycie bohater\u00f3w Kotuli by\u0142o ci\u0119\u017ckie, bardzo ci\u0119\u017ckie. Nawet tych wiejskich bogaczy, kt\u00f3rzy na \u015bwiadectwo swojej wielmo\u017cno\u015bci nie zamykali chleba w komorze, ale k\u0142adli go wraz z no\u017cem na stole, aby ka\u017cdy widzia\u0142, \u017ce tu si\u0119 op\u0142ywa we frykasy.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Prymitywne narz\u0119dzia rolne, choroby ro\u015blin, epidemie, a zreszt\u0105 codzienna troska o inwentarz, ci\u0119\u017car prac polowych, ci\u0105\u017c\u0105cy k\u0142ad\u0105 bezmiar zaj\u0119\u0107, kaprysy aury \u2013 wszystko to wystarczy\u0142o, by wype\u0142ni\u0107 szczelnie ca\u0142y czas. \u015awi\u0119ta, w\u0142a\u015bciwie do\u015b\u0107 nieliczne, r\u00f3wnie\u017c nie przypomina\u0142y pobytu w pensjonacie.<\/p>\r\n Wreszcie, r\u00f3wnie\u017c dobrze ba wsi spokojnej, wsi weso\u0142ej, jak i w innych okoliczno\u015bciach docieramy do pi\u0119knej, woskowej gromnicy. Co dalej ? \u00a0K\u0142\u00f3c\u0105 si\u0119 do dzisiaj ze sob\u0105 \u2013 dwa systemy wyobra\u017ce\u0144. Wedle chrze\u015bcija\u0144stwa \u2013 czeka nas droga w za\u015bwiaty, na nieodgadniony s\u0105d. Wedle starszych, a ci\u0105gle jeszcze obecnych wierze\u0144 \u2013 dusza zostaje tu, na ziemi.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Cz\u0142owiek l\u0119ka si\u0119 \u015bmierci. Wierzy\u0142 i wierzy, \u017ce przez pewne zabiegi mo\u017ce odwlec j\u0105 …. jak najdalej. Wierzy\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce r\u00f3\u017cne si\u0142y mog\u0105 dawa\u0107 znaki przepowiadaj\u0105ce \u015bmier\u0107. Wierzono na przyk\u0142ad, \u017ce je\u015bli kret usypie kretowisko pod progiem od strony wewn\u0119trznej – oznacza to gr\u00f3b, czyli, \u017ce kto\u015b z domownik\u00f3w umrze. Podobnie – kiedy sowa zahuczy w pobli\u017cu domu, znaczy to, \u017ce kogo\u015b „wywiedzie” z tego domu. Je\u015bli pogrzeb wypada\u0142 w pi\u0105tek, przewidywano, \u017ce w ci\u0105gu tygodnia b\u0119dzie nast\u0119pny. Mn\u00f3stwo sn\u00f3w mi\u0119dzy innymi wyrwanie z\u0119ba, przepowiada\u0142o \u015bmier\u0107 w rodzinie.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Ale umarli nie zawsze odchodz\u0105. Pozostaj\u0105 w zagajach na miedzach \u2013 co\u015b tu si\u0119 czyni i dla nich: nie wolno na miedzach pali\u0107 ognisk, by niepotrzebnie nie cierpieli. Zreszt\u0105 zjawiaj\u0105 si\u0119 czasem jako upiory, czasem jako duchy opieku\u0144cze.<\/p>\r\n Czym by\u0142y obrz\u0119dy ? W jakim celu by\u0142y odprawiane ? Ot\u00f3\u017c stanowi\u0142y one \u015bwiadome zabiegi zmierzaj\u0105ce do zjednania si\u0142 pozaludzkich, by zyska\u0107 jak najwi\u0119ksze powodzenie i dobra materialne oraz oddali\u0107 os cz\u0142owieka z\u0142o. W chrze\u015bcija\u0144stwie takie zabiegi nazywamy modlitw\u0105, w poga\u0144stwie magi\u0105. Wierzono, \u017ce obrz\u0119dy magiczne w\u00f3wczas by\u0142y skuteczne, gdy przybiera\u0142y charakter wr\u0119cz teatralny. St\u0105d bogate dary, \u015bpiewy, muzyka, ta\u0144ce, wyszukana, tajemniczo\u015b\u0107 itp.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Dzisiejszy cz\u0142owiek w dawnej obrz\u0119dowo\u015bci nie dostrzega ju\u017c czynnika sacrum, a metafizyka \u015bmieszy go. Dawne obrz\u0119d, przeniesione obecnie na scen\u0119 czy estrad\u0119, s\u0105 ju\u017c ca\u0142kowicie pozbawione tamtych, tak istotnych, sakralnych w\u0105tk\u00f3w. St\u0105d ich kalectwo.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Ot\u00f3\u017c by\u0142 to czas, kiedy wszystko otaczaj\u0105ce cz\u0142owieka by\u0142o \u015bwi\u0119te, a tym samym czuj\u0105ce. [\u2026.] Innymi s\u0142owy –\u00a0 \u015bwiat by\u0142 sensowny.<\/p>\r\n<\/blockquote>\r\n\r\n\r\n\r\n Dzi\u015b \u015bwiat ten gwa\u0142townie ginie.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n [*Fragmenty zaczerpni\u0119te z ksi\u0105\u017cki Franciszka Kotuli „Przeciw urokom”.]<\/p>\r\n „M\u0142yny wietrzne,<\/strong> powszechnie zwane wiatrakami<\/strong>, zawsze fascynowa\u0142y ludzi. Ich pe\u0142ne dynamiki sylwety, jak\u017ce r\u00f3\u017cne od architektury wok\u00f3\u0142 tchn\u0119\u0142y tajemniczo\u015bci\u0105, wywo\u0142ywa\u0142y podziw i zdziwienie u jednych, obaw\u0119 i strach u drugich. Wiatr, \u017cywio\u0142 trudny do ogarni\u0119cia, cho\u0107 sam ogarnia wszystko wok\u00f3\u0142, sta\u0142 si\u0119 zapewne dlatego tak wieloznacznym symbolem: :czasu , nico\u015bci, pustki, przestrzeni, ruchu, szybko\u015bci, przemijania, niesta\u0142o\u015bci, zmienno\u015bci, niepokoju, aktywno\u015bci, gwa\u0142towno\u015bci, zniszczenia, zamieszania, odrodzenia, \u017cyciodajnego tchnienia b\u00f3stwa, po\u015brednika mi\u0119dzy niebem a ziemi\u0105, pos\u0142a\u0144ca bog\u00f3w, \u0142aski, grzechu, gniewu b\u00f3stwa, niebezpiecze\u0144stwa, kary bo\u017cej, \u017cycia ludzkiego, duszy, ducha tw\u00f3rczego, si\u0142 \u017cywotnych, nami\u0119tno\u015bci ludzkich, szale\u0144stwa, wojny, porywczo\u015bci, m\u0119sko\u015bci, chuci, p\u0142odno\u015bci, cierpienia, pie\u015bni, ekstazy, wolno\u015bci, natchnienia poetyckiego i wr\u00f3\u017cebnego (nie) pomy\u015blnej \u017ceglugi, traktu (go\u015bci\u0144ca), daremno\u015bci, nietrwa\u0142o\u015bci, roznoszenia plotek, pr\u00f3\u017cno\u015bci, niewdzi\u0119czno\u015bci, kaprysu.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n C\u00f3\u017c za dziwna kompilacja dobra i z\u0142a” Czy zatem „ujarzmiania” wiatru i „zmuszania” go do wykonywania pracy m\u00f3g\u0142 dokona\u0107 zwyk\u0142y cz\u0142owiek ?”<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n [* Fragment ksi\u0105\u017cki „Wiatraki” autor Jan \u015awi\u0119ch].<\/p>\r\n Ka\u017cdy wiatrak musi posiada\u0107 urz\u0105dzenie umo\u017cliwiaj\u0105ce odpowiednie ustawienie skrzyde\u0142 (\u015bmigie\u0142) tak, aby mo\u017cna by\u0142o uzyska\u0107 najkorzystniejszy efekt z si\u0142y parcia wiatru na ich ich powierzchni\u0119, a wi\u0119c takie, kt\u00f3re umo\u017cliwia\u0142oby obracanie skrzyde\u0142 wraz z wa\u0142em i dalszymi z nim zwi\u0105zanymi elementami wok\u00f3\u0142 osi pionowej o 360 stopni. I tak mamy:<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n a) wiatraki s\u0142upowe<\/strong> – posiadaj\u0105ce nieruchom\u0105 podstaw\u0119, w kt\u00f3rej osadzona jest masywna, nieruchoma o\u015b, na niej obraca si\u0119 wok\u00f3\u0142 ca\u0142y budynek m\u0142yna. Do tej grupy zalicza si\u0119 najpowszechniejsze wiatraki, zwane „ko\u017alakami”<\/strong>;<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n b) wiatraki wie\u017cowe<\/strong> – ich budynki s\u0105 nieruchome, natomiast wok\u00f3\u0142 obracaj\u0105 si\u0119 tylko ich dachy wraz ze skrzyd\u0142ami. Popularnie m\u0142yny te nazywane s\u0105 „holendrami”<\/strong> ;<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n c) wiatraki paltraki<\/strong> – zbudowane s\u0105 na fundamentach w kszta\u0142cie ko\u0142a, po\u015brodku kt\u00f3rego osadzono niski pal. Drewniane budynki m\u0142yn\u00f3w spoczywa\u0142y na rusztach belkowych i obraca\u0142y si\u0119 wok\u00f3\u0142 pala na rolkach znajduj\u0105cych si\u0119 pomi\u0119dzy szynami u\u0142o\u017conymi na fundamencie oraz pod spodem wspomnianego rusztowania;<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n d) wiatraki turbinowe<\/strong> – nie posiadaj\u0105 oddzielnego budynku. Urz\u0105dzenia m\u0142yna znajduj\u0105 si\u0119 np. w komorze, sieni itp. Ich ko\u0142o wietrzne umieszczone jest na szczycie wie\u017cyczki znajduj\u0105cej si\u0119 na dachu budynku.<\/p>\r\n Drewniany m\u0142yn wietrzny z Grzmucina (typu \u201epaltrak\u201d)<\/strong> wybudowano w 1921 r. w miejscu starszego, zniszczonego wiatraka typu \u201eko\u017alak\u201d. Budynek wykonano na zam\u00f3wienie m\u0142ynarza J\u00f3zefa Jaszewskiego z Grzmucina. Wzni\u00f3s\u0142 go cie\u015bla i budowniczy m\u0142yn\u00f3w, niejaki Paluszkiewicz, kt\u00f3ry w okolicy zbudowa\u0142 jeszcze co najmniej dwa podobne \u201epaltraki\u201d. W wiatraku z Grzmucina zbo\u017ce mielono a\u017c do 1950 roku. \u201ePaltrak\u201d obracano do kierunku wiatru za pomoc\u0105 r\u0119cznego ko\u0142owrotu z lin\u0105, zwanego \u201ebab\u0105\u201d. Wiatrak posadowiono na niskim, centralnym palu oraz na sze\u015bciu stalowych w\u00f3zkach z rolkami, poruszaj\u0105cych si\u0119 po stalowej szynie, w kszta\u0142cie okr\u0119gu. Szyn\u0119 przytwierdzono do drewnianego pier\u015bcienia, u\u0142o\u017conego na kamiennym fundamencie. Na w\u00f3zkach opiera si\u0119 masywny \u201ekrzy\u017culec\u201d z belek d\u0119bowych, w kt\u00f3ry wczopowane s\u0105 s\u0142upy no\u015bne, b\u0119d\u0105ce elementem szkieletowej konstrukcji budynku, uzupe\u0142nionej ryglami oraz poziomymi belkami trzech kondygnacji wiatraka. Mechanizm paltraka tworz\u0105 dwa skrzyd\u0142a (\u201e\u015bmigi\u201d), wa\u0142 skrzyd\u0142owy z ko\u0142em blatowym (widoczny na trzeciej kondygnacji) oraz pionowy wa\u0142 z ko\u0142em \u201eb\u0105klowym\u201d, przechodz\u0105cy przez wszystkie pi\u0119tra wiatraka. Pomocniczym urz\u0105dzeniem (widocznym na trzeciej kondygnacji) umo\u017cliwiaj\u0105cym zatrzymanie pracy m\u0142yna jest hamulec zwany \u201estawid\u0142em\u201d. Po zahamowaniu ramion mo\u017cliwe by\u0142o dok\u0142adanie regulowanie tzw. \u201enapi\u00f3ru\u201d \u2013 szybko\u015bci obrotu skrzyde\u0142. Na drugiej kondygnacji wiatraka zamontowano dwa \u201emlewniki\u201d, czyli kamienie m\u0142y\u0144skie, zwane w tym przypadku \u201efrancuzami\u201d. W dolnej kondygnacji zobaczy\u0107 mo\u017cna odsiewacze do m\u0105ki oraz kana\u0142 wraz os\u0142on\u0105 mechanizmu kube\u0142kowego, dzi\u0119ki kt\u00f3remu \u201emlewo\u201d transportowano na g\u00f3r\u0119, do powt\u00f3rnego przemia\u0142u.<\/p>\r\n Ten m\u0142yn wietrzny (typu \u201eko\u017alak\u201d<\/strong>) pochodzi z 1861 roku. Wybudowa\u0142 go cie\u015bla Szymon Mroczkowski <\/strong>pochodz\u0105cy z Krzy\u017can\u00f3wki<\/strong> w gminie Sienno. Pierwszym w\u0142a\u015bcicielem wiatraka by\u0142 Karol Rokita, w\u0142o\u015bcianin z Mirca. O dacie powstania m\u0142yna \u015bwiadczy zachowany napis wyci\u0119ty na jednym z \u201ezastrza\u0142\u00f3w\u201d. W 1954 roku obiekt zosta\u0142 zakupiony przez W\u0142adys\u0142awa Mroczkowskiego, zdemontowany, przewieziony i ponownie zmontowany w Janiku, gdzie pracowa\u0142 przez kolejne 10 lat. Po tych przenosinach w \u201eko\u017alaku\u201d dokonano kilku przer\u00f3bek, wymieniaj\u0105c m.in. \u201eko\u0142o paleczne\u201d, \u201e\u015bmigi\u201d, a tak\u017ce zu\u017cyte kamienie m\u0142y\u0144skie, odsiewacze oraz skrzyni\u0119 m\u0105czn\u0105. Ca\u0142y budynek wiatraka obraca si\u0119 na podstawie zwanej \u201ekoz\u0142em\u201d. Obiekt o konstrukcji s\u0142upowo-ryglowej posiada dwie kondygnacje. Na najwy\u017cszej z nich znajduje si\u0119 mechanizm transmisyjny z wa\u0142em skrzyd\u0142owym, olbrzymim ko\u0142em \u201epalecznym\u201d, ko\u0142em cewkowym, \u201esoch\u0105\u201d, \u201ewrzecionem\u201d i \u201epaprzyc\u0105\u201d. Tam te\u017c umiejscowiono \u201emlewnik\u201d os\u0142oni\u0119ty drewnian\u0105 obudow\u0105. Pi\u0119tro ni\u017cej zamontowano urz\u0105dzenia transportuj\u0105ce oraz \u201eodsiewacz pytlowy\u201d, u\u017cywany do sortowania \u201emlewa\u201d. Budynek nakrywa dwuspadowy daszek gontowy ze \u015bci\u0119tym \u201enacz\u00f3\u0142kiem\u201d. Wiatrak z Janika, stoj\u0105cy w sektorze \u015bwi\u0119tokrzyskim, jest obecnie najstarszym m\u0142ynem wietrznym zachowanym na Kielecczy\u017anie.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n Ten drewniany m\u0142yn wodny wybudowano w 1931<\/strong> roku nad rzek\u0105 M\u0142ynkowsk\u0105 w p\u00f3\u0142nocnej cz\u0119\u015bci wsi Piasek. Jego w\u0142a\u015bcicielem by\u0142 Wac\u0142aw Janiszewski. Pierwotnie m\u0142yn, stoj\u0105cy \u015bcian\u0105 szczytow\u0105 do drogi, wchodzi\u0142 w sk\u0142ad zagrody m\u0142ynarskiej sk\u0142adaj\u0105cej si\u0119 z domu mieszkalnego oraz stodo\u0142y. Budynek jest drewniany, dwukondygnacyjny, o dwuspadowym dachu krytym gontem. Wybudowano go z belek sosnowych, w\u0119g\u0142owanych na nak\u0142adk\u0119 obustronn\u0105 uko\u015bn\u0105.\u00a0M\u0142yn nap\u0119dzany by\u0142 przez ko\u0142o wodne \u201enasi\u0119bierne\u201d, mia\u0142 dwa upusty \u2013 ja\u0142owy i roboczy, wod\u0119 do ko\u0142a doprowadza\u0142y \u201epogr\u00f3dki\u201d. Pod cz\u0119\u015bci\u0105 budynku znajdowa\u0142o si\u0119 podpiwniczenie, gdzie zamontowano wa\u0142 nap\u0119dowy oraz ko\u0142o transmisyjne. Na parterze m\u0142yna umieszczono elementy mechanizmu transmisyjnego, w tym du\u017ce ko\u0142o poziome oraz ko\u0142a trybowe i pasowe. Tam te\u017c znajdowa\u0142y si\u0119 urz\u0105dzenia robocze s\u0142u\u017c\u0105ce do produkcji kaszy jaglanej, tatarczanej i odsiewacze m\u0105czne. Na pi\u0119trze znajdowa\u0142y si\u0119 kamienie m\u0142y\u0144skie \u2013 dwa zwyczajne \u201emlewniki\u201d oraz tzw. \u201e\u017cubrownik\u201d przeznaczony do oczyszczania ziarna.\u00a0M\u0142yn z Piasku pracowa\u0142 w latach 1931-1939 oraz od 1945 do 1970 roku. Przeniesiony do skansenu m\u0142yn posiada kompletne i sprawne wyposa\u017cenie umo\u017cliwiaj\u0105ce dzi\u015b jego uruchomienie. \u00a0<\/p>\r\n![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02402-1.jpg\")
Podr\u00f3\u017c w przesz\u0142o\u015b\u0107 \u015bwi\u0119tokrzyskiej wsi.<\/h2>\r\n\r\n\r\n\r\n
Sektor Ma\u0142omiasteczkowy – Muzeum Wsi Kieleckiej.<\/h3>\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02413-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02407-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02404-2.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02410-2.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02421-1.jpg\")
\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02424-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02428-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02430-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02431-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02435-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02446-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02452-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02454-1.jpg\")
\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02457-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02548-1.jpg\")
Sektor Wy\u017cynny – Muzeum Wsi Kieleckiej.<\/h3>\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02462-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02464-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02468-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02465-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02483-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02474-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02477-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02486-2.jpg\")
Sektor Dworsko – Folwarczny – Muzeum Wsi Kieleckiej.<\/h3>\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02487-2.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02488-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02492-1.jpg\")
Sektor \u015awi\u0119tokrzyski – Muzeum Wsi Kieleckiej.<\/h3>\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02495-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02497-2.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02496-1.jpg\")
Sektor Nadwi\u015bla\u0144ski – Muzeum Wsi Kieleckiej.<\/h3>\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02522-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02526-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02528-2.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02532-1.jpg\")
Sektor Lessowy – Muzeum Wsi Kieleckiej.<\/h3>\r\n
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02537-2.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/DSC02538-1.jpg\")
![\"\"](\"https:\/\/bloganki.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/09\/GIF-1-300x84.gif\")
<\/a><\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"